Kısa süre önce 105. yaşını kutlayan Çin Komünist Partisi, kendi içindeki devrimci geleneklere çok önem veren yapısıyla tanınır. Kendini halka ve partiye adama anlayışı ÇKP’nin kuruluşundan itibaren, üyelerindeki partiye mutlak bağlılık, halka karşı özverili hizmet, gösterişten uzak yaşamak, başkalarına karşı fedakarlık ve bencil olmamak ilkeleri doğrultusunda hüküm yürütmüş, pek çok isimsiz kahramanın yanında ülke çapında tanınmış örnek portreler de ortaya çıkmıştır.
Bunların en ünlülerinden biri Mao Zedong’un “halkın örnek evladı” olarak gösterdiği, sıradan bir Çin Halk Kurtuluş Ordusu askeri olan Lei Feng’dir. 1940’da doğan, çocuk yaşta ailesini kaybeden, 1960’ta Çin Halk Kurtuluş Ordusu’na katılan, 1962’de bir kaza sonucu ölen genç asker, Mao’nun “Lei Feng yoldaştan öğrenin!” sloganıyla Çin halkının gönlünde sarsılmaz bir yer edinmişti. Çin’de her 5 Mart halen “Lei Feng Günü” olarak kutlanır, o gün öğrenciler ve gönüllüler yaşlılara yardım eder, çevre temizliği yapar, kan bağışına katılır, çeşitli sosyal sorumluluk faaliyetlerinde bulunurlar.
Bu gelenek ve halka hizmet anlayışı şimdilerde farklı şekillerde de sürdürüyor. ÇKP tarafından verilen en yüksek parti nişanı olan “1 Temmuz Madalyası” (Qiyi Xunzhang) bunun en tipik ve en yeni örneği. Adını, partinin kuruluş tarihi olan 1 Temmuz 1921’den alan madalya, 2017 yılında oluşturuldu ve ilk kez partinin 100. Kuruluş yıldönümü dolayısıyla 2021’de verildi.
Topluma yeni Lei Feng’ler sunmak
1 Temmuz Madalyası şu niteliklere sahip ÇKP üyelerine veriliyor:
-Partiye ve halka olağanüstü hizmetlerde bulunmuş olmak.
-Uzun yıllar boyunca örnek bir komünist olarak çalışmak ve yüksek ahlaki standartlar sergilemek.
-Sosyalizmin inşasına veya ülkenin kalkınmasına kalıcı ve istisnai katkılar yapmak.
-Fedakârlıklarıyla veya kahramanlıklarıyla toplum için örnek teşkil etmek.
-Parti ruhunu ve ideallerini temsil eden sembol isimler arasında yer almak.
Madalyanın en önemli özelliklerinden biri de üst düzey siyasetçilere ve parti yöneticilerine değil, aksine çok farklı mesleklerden ve ülke çapında pek tanınmamış isimlere yönelmesi. Adaylar genellikle köy parti sekreterleri, öğretmenler, doktorlar, bilim insanları, askerler, işçiler, çiftçiler, yoksullukla mücadelede görev alan yerel kadrolar, afetlerde ve salgınlarda olağanüstü fedakarlık gösteren kişiler arasından belirleniyor ve toplumun içinden yeni Lei Feng’ler bulmak hedefleniyor. Bu yönüyle madalya, “halkın içinden çıkan örnek parti üyelerini” öne çıkarmayı amaçlıyor.
2026’nın sekiz fedakar devrimcisi
Madalya her yıl verilmiyor; önemli yıldönümlerinde ya da parti önderliğinin uygun dönemlerde seçilen sınırlı sayıdaki kişiye takdim ediliyor. 2021’de toplam 29 kişiye verilmişti, içinde bulunduğumuz 2026’da ise, geçen hafta ÇKP Genel Sekreteri Xi Jinping’in başkanlığında düzenlenen törenle sekiz parti üyesi bu onura layık görüldü. ÇKP Merkez Komitesi bu sekiz kişinin ortak özelliğini, “tabanda uzun süre çalışarak halka hizmet etmeleri ve olağanüstü katkılar sağlamaları” olarak açıkladı.
Chongqing’de 30 yılı aşkın süre mahalle ve ilçe düzeyinde kamu hizmetinde çalışan Ma Shanxiang bu yıl madalya alan sekiz parti üyesinden biri. “Toplumsal uzlaştırıcı” olarak tanınan Ma, komşuluk anlaşmazlıkları, aile içi sorunlar ve sosyal uyuşmazlıklar dahil 2500’den fazla sorunun çözümüne aracılık etmiş durumda. “Kitle çalışması” denilen, halkın sorunlarını doğrudan dinleyerek çözme anlayışının örnek isimlerinden biri kabul ediliyor.
1950’li yıllarda Çin Halk Kurtuluş Ordusu’na katılan emekli asker Wang Yuchang, geliştirdiği taktiklerle iki düşman keşif uçağının düşürülmesinde aktif rol oynamasıyla tanındı. Emekliliğinin ardından sade bir yaşam sürmesi ve başarılarını öne çıkarmaması nedeniyle “tevazu örneği” olarak gösteriliyor ve 1 Temmuz Madalyası’nın bu yılki sahiplerinden biri.
Halka doğrudan hizmet etmek
Henan eyaletindeki köyünde kooperatif modeli geliştirerek tarımsal üretimi artıran, köyü yoksulluktan çıkarıp kırsal kalkınmanın ulusal örneklerinden biri haline getiren yerel parti görevlisi Li Liancheng; Xinjiang’da Kazak çobanların yaşadığı dağlık bölgelerde onlarca yıl sağlık hizmeti veren, 3200 doğuma yardımcı olan ve sınır bölgelerinde etnik dayanışmaya katkı veren kırsal doktor Uhas Süleyman; Changchun’da 30 yıldır mahalle yönetiminde görev yapan, yaşlılara, dar gelirli ailelere ve iş arayanlara yönelik mahalle hizmetleriyle tanınan Wu Yaqin; Çin’in petrol rafineri teknolojisinin gelişmesinde öncü rol oynayan ve 2024’teki ölümünden sonra madalyaya değer görülen petrol mühendisi Chen Junwu; tarım bilimcisi Zhao Yafu; Çin Mühendislik Akademisi üyesi ve metalurjist Zhong Jue, madalyaya değer görülen diğer isimler.
Bu sekiz isim incelendiğinde, ÇKP’nin 2026 seçimlerinde özellikle dört temayı öne çıkardığı söylenebilir:
-Tabanda halka doğrudan hizmet.
-Bilim ve teknolojiyle ulusal kalkınmaya katkı.
-Kırsal kalkınma ve gıda güvenliği.
-Ulusal savunma ve fedakârlık.
Bu temalar, ÇKP’nin 105. kuruluş yıldönümünde vermek istediği mesajın yalnızca siyasi liderliği değil, günlük yaşamda uzun yıllar hizmet veren parti üyelerini de en yüksek düzeyde ödüllendirmek olduğunu gösteriyor.