Çin Halk Cumhuriyeti'nin Ankara Büyükelçisi Jiang Xuebin, Aydınlık gazetesi için kaleme aldığı makalede Orta Doğu'daki gelişmeler ve Türkiye Çin ilişkilerine ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu.
"Çin bölgenin barış ve istikrarını kararlılıkla teşvik ediyor"
Makalede, Çin'in Orta Doğu'daki krizlerin çözümüne yönelik son dönemdeki girişimleri sıralandı. Büyükelçi Jiang, Çin'in öncülüğünde Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nde (BMGK) Gazze'de acil ateşkes öngören ilk bağlayıcı kararın kabul edildiğini hatırlattı. Ayrıca Çin'in arabuluculuğunda Suudi Arabistan ile İran arasında sağlanan tarihi uzlaşma ve 14 Filistinli grubun Pekin'de imzaladığı "Pekin Deklarasyonu" ile bölgede bir "uzlaşı dalgası" başlatıldığını vurguladı.
Büyükelçi Jiang, İran'daki son çatışmalara da değinerek, Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi'nin, Türkiye'nin Dışişleri Bakanı Hakan Fidan dahil olmak üzere ilgili ülkelerin mevkidaşlarıyla 26 kez telefon görüşmesi yaptığını aktardı.
Jiang, Çin hükümetinin Orta Doğu Özel Temsilcisi'nin bölgede mekik diplomasisi yürüttüğünü, Pakistan ile birlikte Körfez ve Orta Doğu'da barış için beş maddelik ortak girişim sunduğunu ve Çin'in arabuluculuğunda Pakistan ile Afganistan arasında Urumçi'de üçlü bir görüşme düzenlendiğini ifade etti.
Büyükelçi Jiang, İran'daki çatışmalarla ilgili olarak "İran'ın da Körfez ülkelerinin de egemenliğine, güvenliğine ve toprak bütünlüğüne tam olarak saygı gösterilmesi ve seyrüsefer ve enerji altyapılarının güvenliğinin sağlanması gerektiği kanaatindeyiz." ifadelerini kullandı.
"ABD ve İsrail'in saldırıları uluslararası hukuku ihlal ediyor"
Büyükelçi Jiang, ABD ve İsrail'in BMGK'nin yetkisi olmaksızın İran'a yönelik askeri saldırı başlatmasını sert bir dille eleştirdi.
Bu eylemlerin BM Şartı'nın amaç ve ilkelerini ve uluslararası ilişkilerin temel normlarını açıkça ihlal ettiğini vurgulayan Jiang, İran'daki sivil nükleer tesislere yönelik saldırıların, nükleer silahların yayılmasını önleme kisvesi altında küresel nükleer silahların yayılmasını önleme rejimini baltaladığını ve Küresel Güney ülkelerinin nükleer enerjiyi barışçıl amaçlarla meşru kullanma hakkına zarar verdiğini belirtti.
Çin tarafının bu duruma kararlılıkla karşı çıktığını ifade eden Jiang, tarafların gerçek anlamdaki çok taraflılığı hayata geçirmesi gerektiğini söyledi.
"İki devletli çözüm tek gerçekçi yol"
Makalede Filistin meselesinin Orta Doğu'nun merkezinde yer aldığını vurgulayan Büyükelçi Jiang, "İki devletli çözüm"ün Filistin meselesinin tek çözüm yolu olduğunu belirtti.
Jiang Xuebin, Çin'in, Filistin Kurtuluş Örgütü'nü ve Filistin Devleti'ni tanıyan ilk ülkelerden biri olduğunu ve Filistin halkının meşru ulusal haklarını geri kazanması mücadelesini her zaman kararlılıkla desteklediğini hatırlattı.
"Çin ve Türkiye barış için birlikte çalışmaya hazır"
Makalenin son bölümünde, yükselen büyük ülkeler ve Küresel Güney'in önemli üyeleri olarak Çin ve Türkiye'nin pek çok önemli uluslararası ve bölgesel konuda ortak görüşleri paylaştığı vurgulandı.
Büyükelçi Jiang, Çin'in ateşkesin sağlanması ve sorunların siyasi yollardan çözülmesi için gösterdiği çabalar ve İran'daki çatışmalardan etkilenmesine rağmen sergilediği soğukkanlı ve itidalli tutumdan dolayı Türk tarafını takdirle karşıladığını belirtti.
Bu yılın Çin'in 15. Beş Yıllık Plan döneminin başlangıcı ve Çin-Türkiye ilişkilerinin 55. yılı olduğunu hatırlatan Jiang, şu mesajı verdi:
"Barışı ortaklaşa tesis etmek ve ikili ilişkilerimizin stratejik niteliğini daha da pekiştirmek üzere, Türkiye ile birlikte iki ülke liderlerinin önemli mutabakatlarını kapsamlı şekilde hayata geçirmek için karşılıklı siyasi güvenimizi pekiştirmeye, çok taraflı konularda koordinasyonu güçlendirmeye, çatışmaların sona erdirilmesi ve diyalog ve müzakerelerin başlatılması için köprü rolü üstlenmeye hazırız."
