Orta Doğu’da ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan gerilim yeni bir ekonomik boyut kazanırken, İran yönetiminin uluslararası petrol ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’nı kapatma kararı küresel enerji piyasalarında ciddi bir dalgalanma endişesine yol açtı. Dünya petrol ticaretinin önemli bir bölümünün geçtiği bu stratejik boğazın kapanması ihtimali, petrol fiyatlarının hızla yükselmesi riskini artırırken Türkiye, akaryakıt fiyatlarında yaşanabilecek sert artışların vatandaşlara doğrudan yansımaması için önemli bir ekonomik önlem aldı.
Akaryakıtta eşel mobil sistemi devreye alındı
Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmelerin ardından Türkiye’de akaryakıt fiyatlarında eşel mobil sistemine geçildiği açıklandı. Resmi Gazete’de yayımlanan düzenlemeye göre, uluslararası petrol fiyatlarında ve döviz kurlarında meydana gelebilecek artışların akaryakıt fiyatlarına doğrudan yansımasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Bu kapsamda petrol fiyatları veya döviz kurlarındaki yükselişe bağlı olarak oluşacak zamların yüzde 75’ine kadar olan kısmı Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) üzerinden karşılanacak. Böylece fiyat artışının önemli bir bölümü vergi indirimi yoluyla dengelenmiş olacak.
ÖTV’de yüzde 75 indirim veya artış uygulanacak
Yeni düzenlemeye göre, akaryakıt fiyatlarında artış meydana gelmesi durumunda zam oranının yüzde 75’i kadar ÖTV indirimi yapılacak. Böylece uluslararası piyasalarda yaşanan dalgalanmaların tüketici fiyatlarına daha sınırlı şekilde yansıması amaçlanıyor.
Petrol fiyatlarının veya döviz kurlarının düşmesi durumunda ise sistem ters yönde çalışacak. Bu durumda daha önce yapılan vergi indiriminin yüzde 75’i oranında ÖTV yeniden artırılacak.
Eşel mobil sistemi nedir?
Akaryakıt fiyatlarında uygulanan eşel mobil sistemi, petrol fiyatları veya döviz kurlarındaki ani yükselişlerin doğrudan pompa fiyatlarına yansımaması için kullanılan bir vergi dengeleme mekanizması olarak biliniyor.
