Çin hükümeti, yaşlılık, hastalık veya engellilik nedeniyle günlük yaşam aktivitelerini yerine getiremeyen bireyler için geliştirilen uzun vadeli bakım sigortasını genişletiyor.
Mart ayı sonunda yayımlanan yönergelerde, sistemin 2028 yılına kadar ülke genelinde uygulanması hedefleniyor.
Finansmanın işverenler, bireyler, devlet ve diğer sosyal kaynakların katkısıyla sağlanması planlanıyor.
Milyonlarca aileyi ilgilendiriyor
Çin’de fiziksel ya da bilişsel engelleri bulunan yaklaşık 45 milyon yaşlı için bu sistem kritik önem taşıyor.
2016 yılında pilot uygulama olarak başlatılan program, bugüne kadar yaklaşık 300 milyon kişiyi kapsadı ve 3,3 milyon bakıma muhtaç bireye destek sağladı.
Program kapsamında yapılan toplam harcama ise 100 milyar yuanı aştı.
Somut etkiler: Ailelere nefes aldırıyor
Sistemin etkileri sahada da hissedilmeye başlandı. Hainan eyaletinde yaşayan ve felç sonrası yatağa bağımlı hale gelen Liao Houzhang, programa dahil olduktan sonra aylık 20 saat bakım hizmeti almaya başladı.
Bu hizmet, hem mali yükü azalttı hem de ailesinin üzerindeki fiziksel ve psikolojik baskıyı hafifletti.
Yaşlanan nüfus baskısı artıyor
Çin, dünyanın en büyük yaşlı nüfusuna sahip ülkesi konumunda.
2025 yılı sonuna kadar 60 yaş üstü nüfusun 320 milyonu aşarak toplam nüfusun yüzde 23’ünü oluşturması bekleniyor.
2030’a kadar ise bakıma ihtiyaç duyan yaşlı sayısının 77 milyona ulaşacağı öngörülüyor.
Bu nedenle yaşlı bakımı, ülke için giderek daha kritik bir sosyal politika alanı haline geliyor.
Kapsam kademeli olarak genişleyecek
Yeni sistem başlangıçta ağır fonksiyonel kayıpları olan bireylere odaklanacak.
Ekonomik büyüme ve sistemin gelişimine paralel olarak kapsamın genişletilmesi planlanıyor.
Ayrıca kırsal kesimde yaşayanlar ve düşük gelirli gruplar için devlet desteklerinin artırılması hedefleniyor.
Hizmet kalitesi ve standartlar artırılıyor
Uzun vadeli bakım sigortası, yalnızca temel bakım hizmetlerini değil, aynı zamanda profesyonel sağlık desteğini de kapsıyor.
Çin’in 2026-2030 dönemini kapsayan 15. Beş Yıllık Planı’nda, sağlık ve yaşlı bakım hizmetlerinin entegre edilmesi ve daha nitelikli bir bakım iş gücü oluşturulması öngörülüyor.
Pilot uygulamaların başladığı bölgelerde entegre bakım modelleri yaygınlaşırken, ülke genelinde bakım hizmeti sunan kurum sayısı yaklaşık 12 bine ulaştı.
Personel eksikliği en büyük sorunlardan biri
Buna karşın, nitelikli bakım personeli eksikliği önemli bir sorun olmaya devam ediyor.
Uzmanlar, sektörde eğitim yatırımlarının artırılması, teşviklerin güçlendirilmesi ve bakım çalışanları için net kariyer yolları oluşturulması gerektiğine dikkat çekiyor.
Ekonomiye de katkı sağlıyor
Uzun vadeli bakım sigortası yalnızca sosyal refahı artırmakla kalmıyor, aynı zamanda yeni sektörlerin gelişimini de teşvik ediyor.
Yardımcı cihaz üretimi, bakım hizmetleri ve değerlendirme sistemleri gibi alanlarda önemli yatırımlar çekiliyor.
Pilot uygulamalar süresince bu alanlara 60 milyar yuanın üzerinde sosyal sermaye yatırımı yapıldığı belirtilirken, programın ülke geneline yayılmasıyla birlikte ekonomik katkının daha da artması bekleniyor.
Teknoloji destekli bakım öne çıkıyor
Çin’de yaşlı bakımında teknolojinin rolü de giderek artıyor.
Akıllı bakım robotları ve ev içi izleme sistemleri gibi çözümler, hizmetlerin daha geniş kitlelere ulaştırılmasını sağlıyor.
Yetkililer, bu tür teknolojilerin sigorta kapsamına alınmasını da değerlendiriyor.
“Aile yükünü hafifletiyor”
Yetkililer, uzun vadeli bakım sigortasının yalnızca bakıma muhtaç bireylerin yaşam kalitesini artırmakla kalmadığını, aynı zamanda ailelerin üzerindeki yükü hafiflettiğini ve ekonomik kalkınmaya da katkı sunduğunu vurguluyor.
Yeni sistemin yaygınlaşmasıyla birlikte Çin’in yaşlanan nüfus sorununa daha sürdürülebilir bir çözüm geliştirmesi hedefleniyor.
