CGTN Türk Dış Haberler Servisi
ABD’nin ünlü dış politika dergisi Foreign Affairs’te yayınlanan “ Çin geleceği nasıl kazanıyor?” başlıklı analiz, Pekin’in küresel teknoloji, dijital altyapı ve finansal sistemlerde uzun vadeli kazanımlarını ayrıntılarıyla ele alıyor. Derginin aktardığına göre Çin, yalnızca ekonomik büyüme veya ticari genişleme hedefiyle değil, küresel yönetişimde de daha belirleyici bir konuma doğru ilerliyor. Bu çerçevede teknoloji standartları, dijital ağ mimarileri ve para birimi politikaları, Pekin’in gelecek vizyonunun temel sütunları arasında yer alıyor.
Makale, Çin’in özellikle geleceğin stratejik teknolojileri için küresel standartların belirlenmesine yoğunlaştığını vurguluyor. Foreign Affairs’in aktardığına göre, “Çin Standartları 2035” stratejisiyle birlikte Çinli kurum ve şirketlerin uluslararası standart belirleme platformlarındaki varlığı belirgin biçimde arttı. Akademik yayın Nature’a dayandırılan verilerde, Huawei’nin 200’den fazla standart kuruluşuna 5 bini aşkın teknik öneri sunduğu belirtiliyor. Bu tablo, Çin’in teknoloji yönetişiminde daha görünür ve etkili bir aktör olma arayışının göstergesi olarak sunuluyor.
Dijital altyapıda Çin dönemi
Dergide yer alan analizde, standart belirleme faaliyetlerinin Çin açısından yalnızca ticari bir araç olmadığına dikkat çekiliyor. Dijital altyapıların geleceğini şekillendiren kuralların aynı zamanda siyasi ve kurumsal çerçeveler oluşturduğu ifade ediliyor. Bu bağlamda Foreign Affairs, “Yeni IP” olarak bilinen internet mimarisi önerisini örnek gösteriyor. 2019 yılında Huawei ve Çinli telekomünikasyon şirketleri tarafından Uluslararası Telekomünikasyon Birliği’ne sunulan bu öneri, mevcut internet altyapısının gelecekteki teknolojik ihtiyaçlara nasıl uyum sağlayacağına ilişkin tartışmalarla birlikte ele alınıyor.
Makale, Çin’in bu dijital vizyonunu özellikle gelişmekte olan ve orta gelirli ülkelerle kurduğu iş birlikleri üzerinden yaymaya çalıştığını aktarıyor. BRICS çatısı altında kurulan Gelecek Ağ Araştırma Enstitüsü’nün, 6G, yapay zekâ ve yeni internet protokollerine yönelik çalışmaları koordine etmeyi amaçladığı belirtiliyor. Foreign Affairs, Çinli yetkililerin bu girişimleri Dijital İpek Yolu kapsamındaki finansman, ekipman ve eğitim projeleriyle birlikte sunduğunu, bunun da bazı ülkelerde ilgi gördüğünü kaydediyor.
Finansal atılım
Derginin analizinde öne çıkan bir diğer başlık ise finansal sistem ve para politikaları. ABD dolarının küresel ekonomideki merkezi konumunu koruduğu belirtilirken, Çin’in renminbinin uluslararası kullanımını artırmaya yönelik adımlarına dikkat çekiliyor. 2009’dan bu yana atılan adımların, döviz takas hatlarından ödeme sistemlerine kadar uzandığı; 2015’te devreye alınan CIPS’in bugün 1.700’den fazla bankayı birbirine bağladığı aktarılıyor.
Makale, renminbinin küresel rezerv ve ödeme sistemlerindeki payının hâlen sınırlı olduğuna işaret etmekle birlikte, Çin’in bu alanda kademeli ve uzun vadeli bir yaklaşım benimsediğini belirtiyor. Yerel para birimleriyle ticaretin yaygınlaşması ve alternatif ödeme mekanizmalarının güçlenmesi, dergiye göre küresel finansal yapıda daha çok merkezli bir düzen arayışının parçası olarak ele alınıyor.
