ABD ve İngiltere'nin, Hürmüz Boğazı'nda ticari gemilerin güvenliğini sağlamak amacıyla kurulması planlanan olası uluslararası bir deniz koalisyonunu görüşmek üzere gelecek hafta Londra'da üst düzey bir toplantı düzenlemeye hazırlandığı öne sürüldü.
ABD merkezli Axios'un aktardığına göre ABD'nin İngiltere ve Fransa'nın son aylarda çeşitli ülkelerle yürüttüğü temasları temel alarak Hürmüz Boğazı için uluslararası bir deniz güvenliği koalisyonu oluşturmayı hedeflediği ifade edildi.
Kaynaklara göre, birçok ülke böyle bir misyona katılım için öncelikle boğazdaki çatışmaların sona ermesini ve güvenlik koşullarının uygun hale gelmesini şart koşuyor.
Hegseth ve Caine'in toplantıya katılması bekleniyor
Axios'un, iki Avrupalı diplomat ve konuya yakın iki kaynağa dayandırdığı haberine göre, toplantının tarihi ve programı henüz netleşmedi. Görüşmelere Batılı ülkelerin yanı sıra bölge ülkelerinden savunma bakanları ve üst düzey askeri yetkililerin katılması bekleniyor. Haberde, ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth ile Genelkurmay Başkanı Orgeneral Dan Caine'in de toplantıya katılmasının değerlendirildiği belirtildi.
ABD'nin müttefiklerinden mayın temizleme gemileri, savaş gemileri ve insansız hava araçları gibi askeri unsurlarla deniz yollarının güvenliğine katkı sağlamalarını istediği öne sürüldü. Habere konuşan Avrupalı bir diplomat ise, ABD'nin müttefiklerinden bu süreçte destek talep ettiğini söyledi.
Beyaz Saray'dan bir yetkili, ABD ve İngiltere'nin söz konusu toplantıyı gelecek hafta düzenlemeyi planladığını doğrularken, İngiltere'nin Washington Büyükelçiliği konu hakkında açıklama yapmadı.
Hürmüz'de 4 gemiye uyarı ateşi
ABD ve İran arasındaki müzakerelerin sonuçsuz kalmasıyla, Washington 27 Haziran’da Tahran’a yönelik saldırılarına yeniden başlamıştı. Saldırıların ardından İran da Hürmüz Boğazı’nı izinsiz geçişlere kapattığını duyurmuştu.
İran devlet televizyonu son olarak Devrim Muhafızları Ordusu Donanması’nın Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğine ilişkin açıklamasını yayımladı. Donanmanın Hürmüz Boğazı’nda son 24 saatte izinsiz geçiş yapmaya çalışan 4 gemiyi uyarı ateşi açarak durdurduğu ve gemilerin rotalarını değiştirdiği belirtildi.
ABD Başkanı Donald Trump çarşamba günü yaptığı açıklamada, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki gemilere yeni saldırılar düzenlemesi halinde köprüler ve elektrik santralleri de dahil olmak üzere çeşitli altyapı tesislerini hedef alabileceklerini söyledi. İran ise buna karşılık, ABD ile müttefik Körfez ülkelerindeki altyapıyı hedef alabileceği uyarısında bulundu.
Diplomatik temaslar sürüyor
İran ve Katar arasında yürütülen müzakereler de sonuç vermedi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi'nin görüşmelerin ardından Tahran'a dönerek istişarelerde bulunduğu, daha sonra ise Umman heyetinin boğazın yeniden ticari geçişe açılmasına ilişkin görüşmeleri sürdürmek üzere Tahran'a gittiği belirtildi.
Erakçi, Pakistan Dışişleri Bakanı ile yaptığı görüşmede çeşitli önerileri ele aldıklarını belirterek, "Sorun arabulucu eksikliği değil, ABD'nin yaklaşımıdır" dedi. İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki çıkarlarını koruyacağını vurgulayan Erakçi, "İran halkının meşru talepleri karşılanmadığı sürece mevcut tutumumuzu sürdürmemiz doğaldır" ifadelerini kullandı.
İran Dışişleri Bakanlığı'nın açıklamasına göre Erakçi, Umman Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaidi ile yaptığı telefon görüşmesinde deniz ulaşımının güvenliği ve ticari gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçişini ele aldı. Taraflar, deniz güvenliğinin korunmasının önemine dikkat çekerek, gerilimin daha fazla tırmanmasını önlemeye yönelik bölgesel çözüm ve iş birliği seçeneklerini değerlendirdi.
