Haber Merkezi
Meksika Senatosu, Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum'un talebi üzerine 139 ABD askerinin ülkeye girişine izin verdi. 20-30 Eylül tarihleri arasında Chihuahua eyaletindeki Santa Gertrudis Askeri Üssü'nde gerçekleştirilecek ortak eğitim faaliyetlerine katılacak askerler, ABD Hava Kuvvetlerine ait bir uçakla ve silahlarıyla birlikte Meksika'ya gelecek.
Senato, Sheinbaum'un "acil karar" kapsamında sunduğu talebi 75 oyla kabul etti. ABD askerleri, ABD Ordusu'nun 101. Hava İndirme Tümeni'ne bağlı birliklerden oluşuyor. Meksika makamları, faaliyetin iki ülke orduları arasındaki iş birliğini ve operasyonel kapasiteyi geliştirmeye yönelik olduğunu belirtiyor.
Ancak karar, Meksika ile ABD arasındaki güvenlik iş birliğinin giderek genişlediği ve Washington'un Meksika'nın güvenlik politikalarındaki rolünün tartışıldığı bir dönemde geldi. Özellikle askerlerin silahlı olarak ülkeye giriş yapacak olması ve bu yıl içinde ABD birliklerinin Meksika'ya girişine dördüncü kez izin verilmesi, gelişmeyi önceki askeri eğitim faaliyetlerinden daha dikkat çekici hale getiriyor.
Bu yıl dördüncü askeri giriş
139 kişilik birlik, bu yıl Meksika'ya gönderilen en büyük ABD askeri grubu olacak. Şubat ayında iki ayrı eğitim faaliyeti için 19 ve 12 ABD askerinin girişine izin verilmiş, Nisan ayında ise 12 askerin özel harekat birliklerinin kapasitesini geliştirmek amacıyla Meksika'da bulunmasına onay çıkmıştı.
Son kararla birlikte ilk kez 100'ün üzerinde ABD askerinin aynı eğitim faaliyeti kapsamında Meksika'ya girmesine izin veriliyor. Askerlerin 10 gün boyunca Chihuahua'daki Santa Gertrudis üssünde bulunması planlanıyor.
Meksika yönetimi, söz konusu faaliyetin ülkenin egemenliği ve toprak bütünlüğüne saygı temelinde yürütüleceğini vurguluyor. Senato tarafından yapılan açıklamada, iki ülke arasındaki askeri iş birliğinin "tabiiyet olmaksızın" sürdürüleceği belirtiliyor.
Buna karşın, ABD ordusunun Meksika topraklarında giderek daha görünür hale gelmesi, güvenlik iş birliğinin sınırları konusunda yeni soruları beraberinde getiriyor.
CIA tartışmasının ardından geldi
139 ABD askerinin gönderilmesi, Chihuahua'da aylar önce yaşanan CIA tartışmasının ardından gerçekleşmesi nedeniyle ayrıca dikkat çekiyor.
ABD istihbarat görevlilerinin Chihuahua'daki faaliyetleri, Meksika'da Washington'un ülkenin güvenlik operasyonlarına ne ölçüde dahil olduğu konusunda siyasi ve diplomatik tartışmalara yol açmıştı. Şimdi aynı eyalette bu kez açık biçimde ABD askeri birliklerinin bulunacak olması, iki ülke arasındaki güvenlik iş birliğinin kapsamına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
Sheinbaum yönetimi için hassas denge
Sheinbaum yönetimi, ABD ile güvenlik iş birliğini sürdürürken Meksika'nın egemenliği konusunda hassas bir siyasi çizgi izliyor.
Washington, ortak askeri tatbikatları, iki ülkenin güvenlik kurumları arasındaki koordinasyonu geliştirme ve Meksika ordusunun operasyonel kapasitesini artırma aracı olarak gösteriyor. Meksika açısından ise bu iş birliğinin ülkenin karar alma süreçleri üzerinde kalıcı bir ABD etkisine dönüşmemesi önem taşıyor.
ABD askerlerinin girişi Meksika Senatosu'nun anayasal yetkisi çerçevesinde ve Meksika hükümetinin talebi üzerine gerçekleşiyor. Ancak asker sayısının önceki örneklerden belirgin biçimde yüksek olması ve yıl içinde benzer izinlerin tekrarlanması, iki ülke arasındaki askeri iş birliğinin giderek kurumsallaştığına dair yorumları artırıyor.
Güvenlik iş birliğinin sınırı nerede?
Meksika ve ABD, uyuşturucu kaçakçılığı, organize suç, sınır güvenliği ve silah kaçakçılığı gibi başlıklarda ortak hareket etme ihtiyacını öne sürerek ortak eğitim faaliyetlerinin de bu iş birliğinin bir parçası olduğuna vurgu yapıyor. Ancak Washington ile Mexico City arasındaki güvenlik ilişkisi, özellikle Donald Trump yönetiminin Meksika'ya yönelik baskıcı söylemleri nedeniyle siyasi açıdan hassas bir zeminde ilerliyor.
Uzmanlar bu ortamda Meksika'nın önündeki temel sorunun, ABD'nin askeri ve istihbarat kapasitesinden ne ölçüde yararlanılacağı kadar, bu iş birliğinin hangi koşullarda yürütüleceği olduğuna dikkat çekiyorlar. Başka bir ifadeyle tartışma, ABD askerlerinin 10 gün boyunca Meksika'da bulunmasından çok, bunun iki ülke arasındaki güvenlik ilişkisinin geleceği açısından bir istisna mı yoksa giderek normalleşen bir uygulama mı olduğunda düğümleniyor.
139 ABD askerinin Chihuahua'ya gelişi, bu nedenle yalnızca bir askeri eğitim faaliyeti olarak görülmüyor. Karar, Meksika'nın güvenlik alanında Washington'la daha yakın çalışırken egemenlik konusundaki kırmızı çizgilerini nasıl koruyacağına ilişkin tartışmanın da yeni bir başlığı haline geliyor.
