İsrail'de genel seçimler için oy verme işlemi yerel saatle 07.00'de (TSİ 08.00) başladı. Ülke genelinde 7,3 milyon seçmen, 12 bin 18 seçim istasyonu ve 18 bin sandıkta oy kullanıyor.
Sandıklar yerel saatle 22.00'ye (TSİ 23.00) kadar açık kalacak. Oy verme işleminin tamamlanmasının ardından çıkış anketleri açıklanacak. Kesin sonuçların ise itirazların değerlendirilmesinin ardından en geç sekiz gün içinde duyurulması bekleniyor.
Seçimler, Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki hükümetin dört yıllık iktidarının ardından gerçekleştiriliyor. İsrail ordusunun Gazze Şeridi'ne yönelik saldırıları, Lübnan'ın güneyindeki işgal ve İran'la yaşanan savaş, seçimlerin siyasi gündeminde önemli yer tutuyor.
120 sandalye için yarış: Hükümeti kim kuracak?
İsrail Meclisi Knesset'teki 120 sandalyenin dağılımını belirleyecek seçimlerde 30'dan fazla parti ve liste yarışıyor.
Partilerin Meclise girebilmesi için yüzde 3,25'lik seçim barajını aşması gerekiyor. Hükümet kurmak için ise en az 61 milletvekilinin desteği şart.
Son anketler, 11 ila 12 partinin seçim barajını aşabileceğini gösterirken hiçbir siyasi blokun tek başına hükümet kuracak çoğunluğu garantileyemediğine işaret ediyor.
Netanyahu'nun karşısında kimler var?
Seçimlerde Başbakan Binyamin Netanyahu liderliğindeki Likud Partisi, iktidarını sürdürmek için yarışıyor.
Netanyahu'nun oluşturmayı hedeflediği sağ blokta Itamar Ben-Gvir'in liderliğindeki Otzma Yehudit, Bezalel Smotrich'in Dini Siyonizm Partisi, Şas ve Birleşik Tevrat Yahudiliği gibi partiler yer alıyor.
Muhalefet cephesinde ise eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot'un liderliğindeki Yashar Partisi öne çıkıyor.
Eski Başbakan Naftali Bennett ile eski Başbakan Yair Lapid'in B'Yachad ittifakı, Yair Golan'ın Demokratlar Partisi ve Avigdor Lieberman'ın Yisrael Beytenu Partisi de seçimlerin önemli aktörleri arasında bulunuyor.
Ancak Netanyahu karşıtı partiler arasında hükümetin nasıl kurulacağı konusunda görüş ayrılıkları bulunuyor.
Son anketler ne gösteriyor?
Seçim öncesinde yayımlanan anketlerde Netanyahu'nun liderliğindeki sağ blokun yaklaşık 50 sandalye, muhalefet partilerinin ise 52 ila 56 sandalye kazanabileceği öngörülüyor.
Parti bazında yapılan ölçümlerde Gadi Eisenkot'un Yashar Partisi yaklaşık 23 sandalyeyle öne çıkarken Netanyahu'nun Likud Partisi'nin 19 ila 21 sandalye kazanabileceği belirtiliyor.
Bu tablo, iki blokun da hükümet kurmak için gerekli 61 sandalyelik çoğunluğa ulaşmakta zorlanabileceğini gösteriyor.
Seçim barajına yakın küçük partilerin alacağı oylar ve Filistinli seçmenlerin katılım oranı, Meclisteki sandalye dağılımını etkileyebilecek başlıca unsurlar arasında gösteriliyor.
Filistinli seçmenlerin oyları belirleyici olabilir
İsrail vatandaşlığına sahip yaklaşık 1,2 milyon Filistinli de seçimlerde oy kullanma hakkına sahip.
Filistinli seçmenlerin tercihleri açısından Ortak Liste ve Ra'am gibi siyasi oluşumlar öne çıkıyor.
2022 seçimlerinde Filistinli seçmenlerin katılım oranı yaklaşık yüzde 56 seviyesinde gerçekleşirken bu seçimde oranın yüzde 63'e ulaşabileceği değerlendiriliyor.
Bazı seçim tahminlerinde Filistinli partilerin toplam 14 ila 16 milletvekili çıkarabileceği belirtiliyor.
Bununla birlikte hem Netanyahu'nun liderliğindeki blokun hem de muhalefetteki bazı partilerin Filistinli partilerle koalisyon kurmaya mesafeli yaklaşması, seçim sonrasında hükümet oluşturma sürecini zorlaştırabilecek unsurlar arasında yer alıyor.
İşgal altındaki topraklarda oy hakkı eşitsizliği
İsrail vatandaşlığına sahip Filistinliler seçimlere katılabilirken işgal altındaki Doğu Kudüs, Batı Şeria ve Gazze Şeridi'nde yaşayan yaklaşık 6 milyon Filistinli İsrail seçimlerinde oy kullanamıyor.
Buna karşılık işgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs'teki yerleşimlerde yaşayan 750 binden fazla İsrailli seçmen oy kullanma hakkına sahip.
İsrail ordusunun işgal altında tuttuğu Suriye, Lübnan ve Filistin toprakları dahil 850 merkezde askerler ve komutanlar için oy verme işlemi 20 Ekim'de başlamıştı.
Kesin sonuçlar sekiz gün içinde açıklanacak
Oy verme işleminin sona ermesinin ardından çıkış anketlerinin yayımlanması ve oy sayımının başlaması bekleniyor.
Seçim sonuçlarına yönelik itirazların değerlendirilmesinin ardından kesin sonuçlar en geç sekiz gün içinde ilan edilecek.
2022'de yapılan son genel seçimlerde katılım oranı yüzde 70,63 olarak kaydedilmişti.
