ABD ile Suudi Arabistan'ın Çarşamba günü Irak'ta Haşdi Şabi hedeflerine yönelik ortak hava saldırılarının ardından bölgede yükselen gerilim diplomasi trafiğini hızlandırdı. Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman, ABD Başkanı Donald Trump ile “acil” bir toplantı düzenledi.
ABD'li haber sitesi Axios'a konuşan ve görüşmelere ilişkin bilgi sahibi bir kaynağa göre, Prens Halid'in Trump ile görüşmesi, ABD Başkanı J.D. Vance ile yaptığı temasın ardından programa eklendi. Görüşmede Suudi tarafı, İran ile gerilimin tırmandırılmasından yana olmadığını ancak ülkenin güvenliğini tehdit eden saldırılara karşı kendisini savunmak zorunda kaldığını vurguladı.
Kaynak, görüşmelerin temel amacının Veliaht Prens Muhammed bin Selman'ın İran ile olası bir savaş ve bölgedeki gelişmelere ilişkin mesajını Washington yönetimine iletmek olduğunu söyledi.
"Kırmızı çizgi" vurgusu
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ile Suudi Arabistan ordusu çarşamba günü Irak'taki Haşdi Şabi hedeflerine yönelik ortak operasyon düzenlemişti. CENTCOM, son 72 saat içinde İran Devrim Muhafızları'nın yönlendirdiği milislerin Suudi Arabistan'daki hedeflere yönelik 30'dan fazla insansız hava aracı saldırısı gerçekleştirdiğini ve operasyonun buna karşılık yapıldığını öne sürmüştü. Suudi Savunma Bakanlığı da saldırıların CENTCOM ile koordinasyon içinde düzenlendiğini doğrulamıştı.
Axios'a konuşan kaynak, Prens Halid'in ABD Başkan Yardımcısı Vance'e, Suudi altyapısı ve enerji tesislerini hedef alan saldırıların "kırmızı çizgiyi aştığını" ve bu nedenle Riyad'ın karşılık vermek zorunda kaldığını söyledi. Suudi tarafı ayrıca Irak'taki operasyonların İran ile gerilimi artırma amacı taşımadığını, aksine gerektiğinde kendisini savunabilecek kapasitede olduğunu göstermek istediğini ifade etti.
"Netanyahu gerilimi artırıyor, Riyad düşürmek istiyor"
Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid'in Washington ziyareti, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun Trump ile Beyaz Saray'da yaptığı görüşmenin hemen ardından gerçekleşti. İsrailli bir yetkili, Netanyahu'nun görüşmede Suudi Arabistan'daki durumu da "bölgesel güvenlik sorunları" kapsamında gündeme getirdiğini söyledi.
Görüşmeye yakın kaynaklardan birine göre Suudi Savunma Bakanı, Vance'e Netanyahu'nun İran ile gerilimin tırmanmasını istediğini, buna karşılık Suudi Arabistan'ın ise gerilimin düşürülmesini savunduğunu iletti. Kaynak, Riyad yönetiminin diplomatik çözümün bölge için daha verimli bir yol olduğuna inandığını aktardı.
Husiler mesajın hedefindeydi
Axios'un aktardığına göre Trump, iki hafta önce Muhammed bin Selman'a Yemen'deki Husilere karşı yürütülen askeri operasyon için destek vermişti. Husiler ise buna karşılık Suudi limanlarına deniz ablukası uygulamaya başlamış ve Kızıldeniz'de Suudi gemilerine yönelik saldırılar düzenlemişti.
Kaynak, Irak'taki ortak operasyonun yalnızca Haşdi Şabilere değil, Yemen'deki Husilere de güçlü bir caydırıcılık mesajı vermeyi amaçladığını söyledi. Kaynağa göre Prens Halid'in Vance'e ayrıca Suudi Arabistan'ın Husilerle yaşanan süreci kendi imkanlarıyla yönetebileceğini, şu aşamada ABD'nin doğrudan müdahalesine ihtiyaç duymadığını ilettiği belirtildi.
