NATO'nun Kuzey Atlantik'te Rus denizaltılarının hareketlerini tespit ve takip etmeye yönelik düzenlediği "Northern Viking" tatbikatında bu yıl dikkat çekici bir değişiklik yaşandı.
İzlanda açıklarında geçen ay gerçekleştirilen tatbikata, önceki yılların aksine ABD ordusuna ait herhangi bir gemi veya uçak katılmadı. Tatbikatta Almanya'ya ait gözetleme uçakları, Kanada savaş gemileri ve Belçika savaş uçakları yer aldı.
Tatbikat kapsamında NATO ülkelerinin deniz ve hava unsurları, Rus denizaltılarının tespit edilmesi, izlenmesi ve olası hareketlerinin takip edilmesine yönelik eğitim gerçekleştirdi.
Rusya'nın Atlantik'e açılan kapısı: GIUK geçidi
Tatbikatın düzenlendiği bölge, Rusya açısından stratejik önem taşıyan GIUK deniz geçidine yakınlığı nedeniyle dikkat çekiyor.
Grönland, İzlanda ve İngiltere arasındaki deniz hattından oluşan GIUK geçidi, Rus savaş gemileri ve nükleer denizaltılarının Kola Yarımadası'ndaki üslerden Kuzey Atlantik'e ulaşmasında önemli bir güzergah olarak değerlendiriliyor.
NATO yetkilileri, Rusya'nın bu geçiş hattına erişiminin genişlemesinin Atlantik'teki hareket kabiliyetini artırabileceğini savunuyor. NATO'ya göre böyle bir durum, Kuzey Atlantik'teki askeri üsler ve kritik altyapı açısından güvenlik risklerini artırabilir.
Moskova açısından ise bölgedeki NATO askeri faaliyetlerinin yoğunlaşması, Rusya'nın kuzey deniz yolları ve stratejik denizaltı unsurları üzerindeki baskının artırılması olarak değerlendiriliyor.
ABD'nin tatbikata katılmaması dikkat çekti
"Northern Viking" tatbikatında ABD unsurlarının bulunmaması, Washington'ın Kuzey Atlantik'teki askeri rolüne ilişkin tartışmaları da beraberinde getirdi.
Bununla birlikte ABD'nin İzlanda'daki askeri faaliyetlerinden tamamen çekilmediği belirtiliyor. Washington'ın Keflavik Havalimanı'ndaki yeni askeri tesislerin inşasına ve tatbikatın planlanmasına destek verdiği kaydedildi.
ABD'nin tatbikata doğrudan askeri unsurlarla katılmamasının, bölgedeki faaliyetlerinden tamamen uzaklaştığı anlamına gelmediği belirtiliyor.
Grönland gerilimi yeniden gündemde
Kuzey Atlantik ve Arktik bölgesindeki askeri hareketlilik, ABD Başkanı Donald Trump'ın Grönland'a ilişkin açıklamalarının ardından daha da yakından takip ediliyor.
Danimarka'ya bağlı özerk bölge Grönland'ı satın alma veya kontrol altına alma yönündeki açıklamalarıyla gündeme gelen Trump, bölgenin ABD açısından stratejik önemine dikkat çekmişti.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in Grönland ziyaretleri ve Trump'ın ABD ordusunun adayı kontrol altına alabileceğine ilişkin açıklamaları, NATO müttefikleri arasında da kaygıya neden olmuştu.
Kuzey Atlantik'teki son tatbikat, Rusya'nın stratejik denizaltı faaliyetlerinin yanı sıra ABD ve Avrupa ülkelerinin Arktik ve Atlantik'teki askeri varlığının geleceği açısından da bölgenin önemini bir kez daha ortaya koydu.
