Çin Halk Kurtuluş Ordusu Donanması (PLAN), AIP özellikli Type-039B Yuan sınıfı dizel-elektrik denizaltılarına yeni nesil YJ-19 hipersonik gemisavar füzesinin kabul edildiğini duyurdu. Çin devlet medyasında yer alan bilgilere göre, bu entegrasyon ile birlikte Çin, nükleer olmayan denizaltıları hipersonik silahlarla donatan tek ülke olarak öne çıkıyor.
YJ-19 hipersonik füze nedir?
İlk kez Eylül 2025’te Pekin’de düzenlenen askeri geçit töreninde kamuoyuna tanıtılan YJ-19, hava soluyan motor teknolojisine sahip bir sistem olarak değerlendiriliyor.
Uzman analizlerine göre füzenin scramjet motor kullandığı ve Mach 5 ve üzeri hızlara ulaşabildiği belirtiliyor. Bazı değerlendirmelerde “yakın hipersonik” ifadesi kullanılsa da Çinli kaynaklar doğrudan hipersonik tanımlamasını tercih ediyor.
Hipersonik gemisavar füzeler, modern savaş gemilerinin hava savunma sistemlerini zorlamak ve aşmak üzere tasarlanıyor. Bu durum, özellikle Batılı ülkelerin uçak gemisi gruplarına yönelik savunma konseptlerinin yeniden değerlendirilmesine yol açabilecek nitelikte görülüyor.
Type-039B Yuan sınıfı denizaltılar daha ölümcül hale geliyor
Çin’in konvansiyonel denizaltı filosunun bel kemiğini oluşturan Type-039B Yuan sınıfı, AIP sistemi sayesinde günlerce hatta haftalarca su yüzüne çıkmadan düşük hızda seyir yapabiliyor. Bu özellik, denizaltının tespit edilmesini zorlaştırıyor.
Halihazırda 13 adet hizmette olduğu tahmin edilen Type-039B’lerin yanı sıra, daha eski Type-039A ve üretimi süren daha gelişmiş Type-039C versiyonlarının da ilerleyen dönemde YJ-19 ile donatılması bekleniyor.
YJ-19’un en dikkat çekici özelliği ise 533 mm torpido tüplerinden fırlatılabilmesi. Bu sayede mevcut platformlarda büyük yapısal değişiklik gerektirmeden modernizasyon yapılabiliyor. Bu yaklaşım, Rusya’nın Zircon (3M22) hipersonik füzesine kıyasla operasyonel esneklik sağlıyor. Zircon’un denizaltılarda yalnızca dikey atış sistemine sahip platformlarda kullanılabildiği biliniyor.
YJ-18’in yerini alıyor
Çin denizaltılarında daha önce kullanılan YJ-18 gemisavar füzesi, Rus yapımı SS-N-27 Sizzler (Kalibr türevi) sisteminin Çin versiyonu olarak değerlendiriliyor ve son aşamada Mach 2.5 – 3.0 hızlara ulaşabiliyor.
Ancak YJ-19’un Mach 5+ hız kapasitesi, savunma sistemleri üzerinde çok daha büyük baskı oluşturabilecek bir kabiliyet olarak öne çıkıyor. Bu durum, Çin’in deniz savaş doktrininde hipersonik silahların merkezî rol oynadığını gösteriyor.
Çin’in hipersonik füze envanteri genişliyor
YJ-19’un yanı sıra Çin’in envanterinde:
-
YJ-17 (dikey atış sistemine uygun hipersonik gemisavar)
-
YJ-20 / YJ-21 (manevra kabiliyetli balistik gemisavar füze)
gibi sistemler de bulunuyor. Özellikle YJ-21’in, Type-055 Renhai sınıfı kruvazörlerde aktif olarak görev yaptığı belirtiliyor.
Çin’in kısa süre önce denize indirdiği yeni nesil nükleer denizaltı Type-095 (Type-09V) ve geliştirilmekte olan Type-041 Zhou sınıfı “nuclear-AIP” denizaltı projelerinin de hipersonik füze kapasitesiyle donatılabileceği değerlendiriliyor.
