Çin Bilimler Akademisi öncülüğündeki uluslararası araştırma ekibi, yarım yüzyıldır çözülemeyen katı azotun (γ-N₂) kristal yapısını aydınlattı. Dünya atmosferinin büyük bölümünü oluşturan azot, çok yüksek basınç ve düşük sıcaklıklarda farklı katı fazlara dönüşüyor. Ancak bu fazlardan biri olan γ-N₂'nin atomik düzeni, yaklaşık 50 yıldır bilim dünyasında tartışma konusu olmayı sürdürüyordu.
Araştırmacılar, senkrotron X-ışını kırınımı, Raman ve kızılötesi spektroskopi ile yoğunluk fonksiyonel teorisi hesaplamalarını bir araya getirerek γ-N₂'nin, her birim hücrede iki azot molekülü içeren monoklinik P2₁/c kristal yapısına sahip olduğunu gösterdi. Çalışma ayrıca daha önce farklı bir kristal yapıya işaret ettiği düşünülen ek titreşim sinyalinin, nadir görülen azot-15 izotopundan kaynaklandığını ortaya koydu.
Araştırmacılara göre bulgu, yalnızca uzun yıllardır süren yapısal tartışmayı sona erdirmekle kalmıyor; aşırı basınç altında bulunan maddelerin davranışını anlamaya yönelik kuramsal modelleri de güçlendiriyor. Sonuçların, gezegenlerin iç yapısına ilişkin araştırmalardan yüksek basınç fiziğine kadar birçok alanda yeni çalışmalara ışık tutması bekleniyor.
