Bilim-Teknoloji

Sonsuz kaydırma, sonsuz sorumluluk: Dev şirketlere milyonluk cezalar

Teknolojinin sunduğu konfor, bağımlılık ve bilişsel gerileme tartışmalarını beraberinde getirirken, ABD’de sosyal medya devleri peş peşe davalarla karşı karşıya kaldı. Meta ve Google’a verilen milyonlarca dolarlık cezalar, hem çocukların korunması hem de teknoloji şirketlerinin sorumluluğu açısından yeni bir dönemin kapısını aralıyor.

Teknolojinin gelişmesiyle birlikte hayatın her alanı artık daha konforlu bir hal aldı. Ancak bu konforun bedeli insan vücudunda bilişsel ve fiziksel gerileme olarak karşımıza çıkıyor. Sosyal medya şirketleri ise bu konforlu alanı genişletip kullanıcılarının uygulamalarında daha fazla zaman geçirmesini sağlama uğraşında.

Teknolojik bağımlılık

Teknolojiyi sosyal medyadan ibaret gören kullanıcıların artan ekran süreleri endişeli bir boyuta ulaşmış durumda. Dünyanın birçok noktasında bağımlılık halini alan bu kullanımlar özellikle aileleri çocuklarına karşı daha korumacı bir hale getirmiş durumda. Aileler kullanım sürelerini azaltma ve erişim kısıtlama çabaları içine girse de teknoloji şirketlerinin her geçen gün getirdiği yenilikler ilgi çekmeye ve daha fazla sosyal medya kullanımına yol açıyor.

375 milyon dolar ceza

Şirketlerin eleştirildiği diğer konularsa kullanıcıların karşılarına çıkarılan cinsel içerikli gönderiler, kullanıcıların manipüle edilmesi, yanıltması ve hatta yönlendirilmesi. Son olarak ABD'nin New Mexico eyaletinde görülen davada mahkeme, Facebook, Instagram, WhatsApp gibi uygulamaları bünyesinde barındıran Meta'nın, çocukların cinsel istismardan korunmasına yönelik beyanlarının gerçeği yansıtmadığına ve şirketin eyaletin tüketici koruma yasasını ihlal ettiğine karar verdi.

Meta'nın her bir ihlal başına 5 bin dolar ceza uygulanmasına karar veren jüri, şirketin toplamda 375 milyon dolarlık para cezası ödemesini istedi.

Şirketler ihmalkar bulundu

Los Angeles'ta ise bir jüri Meta ve Google'ı bağımlılık yapıcı uygulamalar tasarlamaktan ve bunların tehlikeleri konusunda uyarıda bulunmamaktan dolayı ihmalkar buldu ve genç bir kullanıcıya verilen zarardan sorumlu tuttu. Bu dönüm noktası niteliğindeki kararın, benzer gerekçelerle sosyal medya şirketlerine karşı çok sayıda davanın önünü açması bekleniyor.

20 yaşındaki Kaley isimli bir kullanıcı ise sosyal medya uygulamalarının

Şirket avukatları ise çareyi temyize başvurmakta buldu.

350'den fazla aile davacı

aralarında bulunduğu şirketNew Mexico, Los Angeles ve Kaley davalarında alınan kararlar emsal gösterildi.

Kongre reddetti, eyaletler devreye girdi

Açılan binlerce dava ve mağdur olan on binlerce aileden sonra ABD kamuoyu Kongre'nin harekete geçmesini bekledi. Buna karşın ABD Kongresi sosyal medya kullanımına ilişkin federal düzeyde bir düzenleme getirmeyi reddetti. Kongre'nin duyarsızlığı ise eyalet yönetimlerini harekete geçirdi. Birçok ABD eyaleti teknoloji şirketlerini hedef alan yasalar çıkarmaya başladı. Reuters'ın aktardığı bilgilere göre en az 20 eyalet geçen yıl sosyal medya kullanımı ve çocuklar hakkında yasalar çıkardı.

Şirketleri koruma kaygısı

Büyük şirketlerin (günümüzde özellikle teknoloji şirketlerinin) ABD yönetimleriyle her dönem iyi geçinmiş olması ve hatta yönetimde söz sahibi oldukları iddia edilmesi kamuoyunun federal düzeyde bir düzenleme beklentisini boşa çıkarıyor. ABD halkı çocuklarını koruma iç güdüsüyle davalar açarken ABD yönetimi ise şirketleri koruma kaygısıyla yaşanan gelişmelere kulaklarını tıkıyor.