Açıklamada, İngiltere’nin İsrail’in Filistin topraklarını gasbetmesiyle kurulan yerleşimlerin yasa dışılığını yeniden teyit eden tutumundan duyulan memnuniyet ifade edilerek, Filistin topraklarının gasbedilmesi faaliyetlerinden ve Filistinlilere yönelik şiddetten sorumlu kişilerin hesap vermesi için somut adımlar atılması gerektiği vurgulandı.

Yerleşim ürünlerinin ithalatının yasaklanmasının ve İngiliz hükümetinin açıkladığı diğer önlemlerin "doğru yönde atılmış bir adım" olduğu belirtilen açıklamada, bu adımların uluslararası hukuk ve uluslararası meşruiyet kararlarıyla uyumlu olduğu kaydedildi.

Açıklamada, bu adımların “Filistin topraklarının gasbedilmesinin genişlemesini durdurmak, gaspçı İsraillilerin Filistinlilere yönelik şiddetini sona erdirmek, failleri hesap vermeye zorlamak ve bu suçlardan sorumlu kişilere yaptırım uygulamak" için ek ve bağlayıcı uluslararası tedbirlerle desteklenmesi gerektiği ifade edildi.

Filistin Devlet Başkanlığı, İngiltere Dışişleri Bakanı’nın ülkesinin iki devletli çözüme bağlı olduğu ve coğrafi olarak bütünlüğe sahip, yaşanabilir bir Filistin devletinin kurulması imkanının korunması gerektiği yönündeki açıklamasını da memnuniyetle karşıladı.

Açıklamada, “Filistin topraklarının gasbedilmesi faaliyetlerinin durdurulması ve İsrail işgalinin sona erdirilmesinin, bölgede barış ve istikrarın sağlanması için temel şart olduğu" belirtildi.

Avrupa ülkeleri ve tüm dost ülkelere İngiltere’nin tutumunu örnek alma ve yerleşimler ile bunların ürünleriyle ticari ve ekonomik ilişkileri durdurmaya yönelik benzer somut adımlar atma çağrısı yapıldı.

Filistin Devlet Başkanlığı, söz konusu ülkelerden Filistinlilere yönelik şiddet eylemlerine karışanlara yaptırım uygulamalarını ve İsrail işgalinin sona erdirilmesi için Filistin devletinin 4 Haziran 1967 sınırlarında, başkenti Doğu Kudüs olacak şekilde bağımsızlığının hayata geçirilmesi yönünde adım atmalarını istedi.

Açıklamada, Filistin halkının haklarını korumak, uluslararası meşruiyet kararlarını ve uluslararası hukuku uygulamak, işgal ve yerleşim faaliyetlerini sona erdirmek ve egemen, bağımsız Filistin devletini hayata geçirmek için İngiltere ve dünyanın diğer ülkeleriyle çalışmaya devam edeceği belirtildi.

Öte yandan, Filistin Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada da İngiltere’nin kararının "sömürgeci yerleşim sistemine yönelik İngiliz tutumunun uygulanmasında önemli bir dönüşüm" olduğu ve uluslararası hukuk ile uluslararası meşruiyet kararlarının pratikte uygulanması anlamına geldiği ifade edildi.

Açıklamada, Filistin’in İngiliz yönetiminin bu adımı atması ve yerleşim faaliyetleri ile işgale karşı daha açık ve kararlı bir tutum benimsemesini sağlaması yönündeki “cesaretini” takdir ettiği vurgulandı.

Uluslararası alanda bu yöndeki eğilimin güçlenmesinin, siyasi kınamalardan işgal ve ihlallerine karşı somut ve hukuki adımlar atılmasına geçilmesi gerektiğine yönelik artan kanaati yansıttığı kaydedildi.

Tüm ülkelere İngiltere’nin adımını temel alarak sömürgeci yerleşim sistemine karşı açık ve somut adımlar atma çağrısı yapılan bakanlığın açıklamasında yerleşim ürünlerinin ithalatının ve pazarlanmasının yasaklanması​​​​​​​ ile bunlarla bağlantılı ticari, yatırım ve hizmet faaliyetlerinin durdurulması talep edildi.

Kanada, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İzlanda, İrlanda, Norveç, Polonya, Portekiz, İspanya, İsveç ve İngiltere dışişleri bakanları, yaptıkları ortak yazılı açıklamayla işgal altındaki Filistin topraklarındaki yasa dışı İsrail yerleşimlerinden gelen ürünlerin ticaretini yasaklama yönünde adım atacaklarını duyurmuştu.

Bunun üzerine İl Emniyet Müdürlüğü Asayiş Şubesi ekipleri, Tançalan'ı Muradiye ilçesindeki evinde gözaltına aldı.

İl Emniyet Müdürlüğüne götürülen Tançalan'ın sosyal medyaya yansıyan görüntüleri ile düğününde takıldığı belirtilen yüksek miktardaki altınlara ilişkin de mali araştırma süreci başlatıldı, Mali Suçları Araştırma Kurulundan (MASAK) inceleme talep edildi.

Emniyetteki işlemlerinin ardından adliyeye sevk edilen şüpheli, "suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama" suçundan tutuklandı.

Kabulde, Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak ile Türkiye Voleybol Federasyonu Başkanı Akif Üstündağ da hazır bulundu.

Türkiye'nin PISA 2025'te üç farklı alanda OECD ülkeleri arasında puanını en fazla artıran ülke olduğunu belirten Erdoğan, şunları kaydetti:

"Eğitime verdiğimiz önemin bir sonucu olan bu başarıda emeği geçen tüm öğretmenlerimizi, öğrencilerimizi, velilerimizi ve eğitim camiamızın tamamını tebrik ediyorum. Geleceğimizin teminatı olan evlatlarımızın daha nitelikli, daha öz güvenli, daha donanımlı yetişmeleri için çalışmaya devam edeceğiz."

Açıklamada, aracın ABD filosuna 2025 yılında teslim edilen, ileri denizaltı teknolojileriyle donatılmış "en modern akıllı ve insansız denizaltılardan biri" olduğu öne sürüldü.

Devrim Muhafızları Ordusu, denizaltının ele geçirildiğini gösteren görüntülerin ilerleyen saatlerde yayımlanacağını kaydetti.

Saar, ticari yaptırımlara yanıt olarak İngiltere'nin işgal altındaki Doğu Kudüs’te bulunan Filistin nezdindeki konsolosluğunu kapatma kararı aldıklarını açıkladı.

Konsolosluğun kapatılması kararının yanı sıra, Kiryat Gat'taki Gazze'de ateşkesin denetlenmesi için oluşturulan Sivil-Askeri Koordinasyon Merkezi'nden İngiltere temsilcilerinin çıkarılacağını kaydeden Saar, İngiltere'nin işgal altındaki Batı Şeria'da Filistin Yönetimi'ne ait güçlerin eğitimine yönelik faaliyetlerini de durdurma kararı aldıklarını duyurdu.

Saar, "İsrail karşıtı faaliyetlere karıştıkları" gerekçesiyle büyük çoğunluğu milletvekili olan İngiliz vatandaşı 12 kişinin İsrail'e girişini yasaklayacaklarını kaydetti.

Sabah'ın A Haber muhabirinden aktardığı bilgilere göre; daha önce pandemi (COVID-19) döneminde uygulanan esnekliklerin ve açık cezaevi izinlerinin ardından, şimdi infaz sisteminin bütününe yönelik çok daha kalıcı ve kapsamlı bir çalışma yürütülüyor.

9. Yargı paketinden bağımsız

AK Parti kurmayları ve Adalet Bakanlığı yetkilileri tarafından hazırlanan bu yeni düzenleme, TBMM gündeminde olan ve devam eden 9. Yargı Paketi çalışmalarından tamamen bağımsız ve müstakil bir kanun teklifi olarak ele alınıyor. Temel hedef ise ceza sistemindeki kafa karıştırıcı karmaşıklığı ortadan kaldırmak ve adalete olan güveni perçinlemek.

Kritik tarih 15 Eylül

Hukukçuların ve vatandaşların merakla beklediği yeni infaz sisteminin temel çerçevesi ve tüm ince detayları, 15 Eylül tarihinde Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde gerçekleştirilmesi planlanan geniş katılımlı ve kritik toplantıda masaya yatırılacak. Bu zirvede, Adalet Bakanlığı bürokratlarının hazırladığı etki analizleri Cumhurbaşkanı Erdoğan'a sunulacak ve yasa taslağına son şekli verilecek.

Kurallar sil baştan

Mevcut ceza sisteminde her suç tipi için ayrı ayrı belirlenen, zaman zaman içtihat farklılıklarına yol açan karmaşık kurallar dizisi tamamen terk ediliyor. Türk Ceza Kanunu'nda (TCK) suçların niteliğine, toplumda yarattığı etkiye ve ağırlığına göre çok daha net, sade ve anlaşılır yeni bir "kod sistemi" kurulması planlanıyor.

Suçlar iki ana gruba ayrılacak

Yeni sistemle birlikte hükümlülerin cezaevinde kalma sürelerini belirleyen koşullu salıverilme şartları, net çizgilerle iki ana kategoriye ayrılacak:

Genel ve Hafif Suçlar (1/2 Oranı): Kasten yaralama (basit halleri), hırsızlık (belirli türleri) veya bazı mali suçlar gibi bu kategorideki suçları işleyen hükümlüler, aldıkları cezaların 1/2'sini (yarısını) kapalı veya açık ceza infaz kurumlarında fiilen çektikten sonra koşullu salıverilme imkanından faydalanabilecek.

Ağır ve Toplumda İnfial Yaratan Suçlar (2/3 Oranı ve Sıkı Denetim): Toplumun kanayan yarası olan çocuğa cinsel istismar, kadın cinayetleri, kadına yönelik şiddet, alt soy ve üst soya karşı kasten öldürme ile devlete karşı işlenen terör suçları gibi ağır vakalarda hiçbir esneklik tanınmayacak. Bu suçlardan hüküm giyenler için koşullu salıverilme oranı 2/3 olarak katı bir şekilde uygulanacak. Bu sayede, kamu vicdanını yaralayan ağır suçları işleyenlerin "kısa sürede çıkarlar" algısı yıkılacak ve erken tahliye olmaları büyük ölçüde zorlaştırılacak.

Süreyi doldurmak yetmeyecek

İdare ve Gözlem Kurullarının yapısında yapılacak revizyonlar da göze çarpıyor. Yeni dönemde bir mahkumun cezaevinden tahliye edilebilmesi için sadece kanunda yazan yatar süresini doldurması ve cezaevi içinde pasif bir "iyi hal" göstermesi yeterli olmayacak. Psikolog, sosyolog ve hukukçuların da yer alacağı kurullar, adeta bir "şartlı tahliye mahkemesi" gibi çalışarak ince eleyip sık dokuyacak.

Tahliye kararında üç ölçüt

Kurullar tahliye kararı vermeden önce şu kritik unsurları değerlendirecek:

• Toplumsal Uyum Analizi: Mahkumun cezaevinden çıktıktan sonra dış dünya ile uyum sağlama, yasal bir işte çalışma ve topluma entegre olma potansiyeli,
• Gerçek Islah Durumu: Verilen cezanın amacına ulaşıp ulaşmadığı, mahkumun işlediği suçtan dolayı gerçek bir pişmanlık duyup duymadığı ve rehabilitasyon programlarına katılımı,
• Risk Değerlendirmesi: En önemli kriter olarak, kişinin tahliye edildikten sonra mağdura, mağdurun ailesine veya toplumdaki üçüncü kişilere yeniden zarar verme riskinin bulunup bulunmadığı titizlikle incelenecek. Riskli görülen kişilerin koşullu salıverilme hakları ertelenebilecek.

Hedef cezasızlık algısını kırmak

Hayata geçirilecek bu sadeleştirilmiş ve katılaştırılmış yeni sistemle birlikte ceza ve infaz sürecinin çok daha etkin bir yapıya kavuşması hedefleniyor. "Yapanın yanına kâr kalmıyor" düşüncesinin topluma yerleşmesiyle birlikte, suç işleme oranlarında da ciddi bir caydırıcılık sağlanacağı öngörülüyor

Uşakov’un belirttiği üzere, Putin ve Trump, Özel Temsilci Steve Whitkoff ve Jared Kushner'in Moskova ve Kiev gezisi hakkında görüş alışverişinde bulundu.

Görüşmede, Witkoff ve Kushner'ın Kiev ve Moskova ziyaretlerinin sonuçlarının Putin ve Trump tarafından olumlu olarak değerlendirildiği belirtildi. Trump'ın telefon görüşmesinde başkanlığı sırasında Ukrayna'daki çözümde bir atılım sağlanması konusunda istekli olduğu kaydedildi.

Öte yandan Trump, Rusya ve ABD arasında kapsamlı ilişkilerin yeniden kurulmasının önünü açacak olan Ukrayna'daki çatışmanın sona erdirilmesinin gerekliliğini vurguladı.

Putin de görüşmede, Trump'ın Rusya ve ABD arasında yapıcı ortaklık kurma niyetini desteklediğini ifade etti.

Rus lider, ABD'li mevkidaşıyla görüşmesinde Rusya'nın Avrupa'ya karşı düşmanca planları olmadığını vurguladı.

İngiltere: Etnik temizlik yapılıyor

Miliband, hükümetin Batı Şeria'daki duruma ilişkin değerlendirmesini de açıkladı. İngiliz hükümetinin, Filistinlilerin yerleşimci saldırıları sonucunda yaşadıkları bölgelerden zorla çıkarılmasını “etnik temizlik” olarak değerlendirdiğini söyleyen Miliband, İsrail hükümetinin bu eylemlere çoğu zaman müdahale etmediğini söyledi.

Miliband ayrıca İsrail hükümetindeki bazı isimlerin Filistinlilerin zorla yerinden edilmesini destekleyen açıklamalarda bulunduğunu ve bu yönde adımlar attığını da vurguladı.

12 ülkeden ortak adım

İngiltere'nin kararının yanı sıra 12 ülke de İsrail yerleşimleriyle bağlantılı ticarete yönelik kısıtlamalar getirmeyi değerlendirdiğini açıkladı. Kanada, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İzlanda, İrlanda, Norveç, Polonya, Portekiz, İspanya, İsveç ve Birleşik Krallık tarafından yayımlanan ortak açıklamada, Batı Şeria'daki yerleşimlerin uluslararası hukuk açısından yasa dışı olduğu vurgulandı.

Açıklamada ülkeler, İsrail yerleşimlerinden kaynaklanan malların ticaretine ulusal düzeyde kısıtlamalar getirme veya Avrupa düzeyindeki kısıtlamaları destekleme niyetlerini teyit etti. Bazı ülkelerin ise ulusal prosedürleri doğrultusunda bu ve diğer tedbirleri değerlendirdiği belirtildi.

Türkiye ise İsrail'in Gazze'deki saldırıları nedeniyle 2 Mayıs 2024'te İsrail'le tüm ithalat ve ihracat işlemlerini durdurduğunu açıklamıştı.

İsrail'den tepki

Londra'nın kararına İsrail'den sert tepki geldi. İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, yaptırım kararını “büyük bir yanlış hesap” olarak nitelendirdi. Herzog, yaptırımların “tarihin yanlış tarafında” yer alacağını savunarak İngiltere'yi İsrail'in demokratik süreçlerine müdahale etmekle suçladı.

İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar ise Londra'yı karşılık vermekle tehdit etti. Saar, “İngiltere İsrail'e karşı harekete geçerse, İsrail de İngiltere'ye karşı harekete geçer” dedi.

İsrail, ticari yaptırımlara yanıt olarak İngiltere'nin işgal altındaki Doğu Kudüs’te bulunan Filistin nezdindeki konsolosluğunu kapatma kararı aldığını duyurdu.

Görüşmenin içeriğine ilişkin Ukrayna ve Avrupa kaynaklı çeşitli spekülasyonlara değinen Lavrov, Fransa Cumhurbaşkanlığı Sarayı’nın (Elysée) görüşmeye ilişkin bazı bilgileri basına sızdırdığı yönündeki iddiaları eleştirdi. Lavrov, diplomatik temasların gizliliğine saygı gösterilmesi gerektiğini vurgulayarak, görüşmelerin içeriğine ilişkin doğrulanmamış iddiaların müzakere sürecine zarar verebileceğine işaret etti.

“NATO meselesi artık kapandı”

Lavrov, Washington’ın Ukrayna krizinin çözümüne yönelik yaklaşımında iki temel unsurun öne çıktığını belirtti. Bunlardan ilkinin Ukrayna’nın NATO üyeliği olduğunu söyleyen Lavrov, Trump’ın Ukrayna’nın NATO’ya katılması fikrini kesin bir şekilde reddettiğini ve bu konunun artık kapandığını ifade etti.

İkinci unsurun ise “sahadaki gerçeklerin tanınması” olduğunu belirten Lavrov, ABD tarafının çözüm arayışında mevcut durumu ve sahadaki gerçekleri dikkate aldığını söyledi. Lavrov, Kırım, Donetsk, Lugansk, Zaporojye ve Herson’da düzenlenen referandumlara da değindi. Sahadaki gerçeklerin yalnızca bir toprak meselesinden ibaret olmadığını savunan Lavrov, söz konusu bölgelerde yaşayan insanların iradesinin yanı sıra kendi kültürlerini ve dillerini koruma taleplerinin de dikkate alınması gerektiğini söyledi.

Washington’ın Rusya ile yürüttüğü temaslarda bu temel hususları kabul ederek hareket etmesinin Moskova tarafından olumlu karşılandığını belirten Lavrov, bunun Rusya’nın diyaloğu sürdürme yönündeki iradesini güçlendirdiğini kaydetti.

Konuya ilişkin yaptığı yazılı açıklamada von der Leyen, 3,2 milyar avroluk bir sonraki ödemenin Ukrayna'nın Rusya saldırılarına karşı hava sahasını daha iyi korumasını sağlayacağını ifade etti.

Von der Leyen, bu ödemenin hava savunması da dahil olmak üzere Ukrayna Destek Kredisi kapsamında halihazırda sağlanan 8,4 milyar avroya ek olarak yapılacağını kaydetti.

AB Komisyonu Başkanı, üye ülkelerin Ukrayna'nın Patriot hava savunma sistemleri için kritik ürünler satın almasına yönelik muafiyet konusunda anlaşmaya vardığını duyurdu.

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte de ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı açıklamada, söz konusu anlaşmayı memnuniyetle karşıladığını belirtti.

NATO müttefiklerinin son 1 yıl içinde Ukrayna için PURL (Ukrayna'nın Öncelikli İhtiyaçlar Listesi) ve ABD Yabancı Askeri Satışlar programlarına 10 milyar doların üzerinde kaynak tahsis ettiğini anımsatan Rutte, "NATO ve AB, Ukrayna'yı desteklemek için el ele çalışmaya devam edecek. Bu, Avrupa'nın sorumluluk üstlendiğini bir kez daha gösteriyor." ifadelerini kullandı.

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mao Ning, bugün düzenlenen olağan basın toplantısında konuya ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Mao, dünyada yalnızca tek bir Çin bulunduğunu ve Taiwan’ın Çin topraklarının bölünmez bir parçası olduğunu belirterek, bunun sarsılmaz tarihsel ve hukuki bir gerçek olduğunu söyledi.

BM Genel Kurulu’nun 2758 sayılı kararının Tek Çin ilkesini açık biçimde teyit ettiğini ifade eden Mao, kararın Çin Halk Cumhuriyeti’nin BM’deki tüm haklarını yeniden tesis ettiğini ve Çin Halk Cumhuriyeti Hükümeti’ni BM’de Çin’i temsil eden tek meşru hükümet olarak tanıdığını belirtti.

Mao, bu nedenle sözde “iki Çin” veya “bir Çin, bir Taiwan” yönündeki iddiaların geçersiz olduğunu vurguladı.

Çin’in Taiwan adasının hiçbir zaman bir ülke olmadığını ve gelecekte de olamayacağını belirten Mao, Lai Ching-te liderliğindeki Taiwan yerel yönetiminin BM Genel Kurulu’nun 2758 sayılı kararını çarpıtarak “Taiwan’ın bağımsızlığı” yönündeki niyetini bir kez daha ortaya koyduğunu söyledi.

Mao, Lai’nin açıklamalarının Taiwan Boğazı’nın iki yakasının tek bir Çin’e ait olduğu yönündeki tarihsel ve hukuki gerçeği değiştiremeyeceğini, uluslararası toplumun Tek Çin ilkesine bağlılığı konusundaki tutumunu da sarsamayacağını ifade etti.

Son 15 yılın en düşük eylül ayı verisi olarak kayıtlara geçen bu oran, geçen yılın aynı döneminde yüzde 71 seviyesindeydi.

Raporda, kış sezonunun resmi başlangıcı kabul edilen 1 Kasım 2026'ya kadar teknik olarak yüzde 77'lik bir doluluk seviyesine ulaşılmasının hala mümkün olduğu ancak bunun için gelecek iki ayda, geçmiş üç ayın toplamından daha fazla gazın depolanması gerektiği vurgulandı.

Hürmüz Boğazı krizi depolamayı maliyetli hale getirdi

INES Genel Müdürü Sebastian Heinermann, konuya ilişkin değerlendirmesinde, piyasa oyuncularının gaz depolama iştahının azaldığına dikkati çekerek, "Tesislerde kapasitelerin rezerve edilmiş olması tek başına yeterli değil. Hürmüz Boğazı'nın kapatılmasıyla tetiklenen yüksek gaz fiyatları ve yaz-kış fiyat makasının negatif seyretmesi piyasa katılımcıları için depolamayı ekonomik olarak cazip olmaktan çıkardı." ifadesini kullandı.

Heinermann, depolama maliyetlerinin düşürülmesini içeren acil bir önlem paketi çağrısında bulundu.

INES'in hassasiyet analizlerine göre, 1 Kasım'da ulaşılabilecek yüzde 77'lik bir doluluk oranı normal kış sıcaklıklarında arz güvenliğini sağlarken, dondurucu soğukların yaşandığı bir senaryoda yetersiz kalacak.

Aşırı soğuk hava dalgalarının oluşması durumunda, özellikle ocak ayında gaz arzında yüzde 25'i aşan açıklar meydana gelebilecek.

Hükümet ve enerji şirketleri arasında "arz güvenliği" trafiği

Öte yandan, Almanya Ekonomi ve Enerji Bakanlığı ise arz güvenliğine yönelik endişelerin yersiz olduğunu savunuyor.

Bakanlık, Norveç'ten boru hatlarıyla yapılan kesintisiz teslimatları ve yeni devreye giren sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) terminallerini gerekçe göstererek mevcut aşamada bir devlet müdahalesine ihtiyaç duyulmadığını açıkladı.

Alman ve uluslararası basında yer alan haberlere göre, Alman hükümeti kamulaştırılan enerji şirketleri Uniper ve Sefe Energy ile kış öncesi gaz depolarının doldurulmasına yönelik finansal destek senaryolarını ele alıyor.

Konuya ilişkin Sefe ve Uniper'den yapılan açıklamalarda ise arz güvenliğinin tam olarak sağlanması ve taahhütlerin eksiksiz yerine getirilmesi adına Ekonomi Bakanlığı başta olmak üzere tüm ilgili piyasa aktörleriyle yakın temasın sürdürüldüğü teyit edildi.

Açıklamada, 26 kişinin, 2025 ve 2026'da Gazze'ye doğru giden insani yardım misyonlarına katıldığı sırada İsrail ordusu tarafından uluslararası sularda alıkonulduğu hatırlatılarak, bu kişilerin alıkonuldukları gemilerde ve İsrail'de özgürlükleri ile onurlarını ihlal eden bir dizi ağır olayın mağduru olduğu ifade edildi.

"Üst düzey İsrailli yetkililer sorumlu"

Söz konusu 26 kişinin bu süreçte "savaş suçlarına", "kasıtlı şiddete", "işkenceye", "cinsel saldırıya", "ölüm tehditlerine" maruz kaldığı iddiasıyla dün avukatları aracılığıyla bu suçların İsrailli failleri hakkında Fransa Ulusal Terörle Mücadele Savcılığına (PNAT) suç duyurusunda bulunduğu aktarılan açıklamada, suç duyurusuna konu olaylardan üst düzey İsrailli yetkililerin sorumlu olduğu kaydedildi.

Fransa'da, İsrail'in Küresel Sumud Filosu'ndaki Fransız aktivistlere kötü muamelesine ilişkin işkence ve savaş suçu iddialarıyla haziranda soruşturma başlatılmıştı.

Ne olmuştu?

İsrail'in Gazze Şeridi'ne yönelik ablukasını kırmayı ve yaşamsal insani yardım ulaştırmayı amaçlayan Küresel Sumud Filosu 2026 Bahar Misyonu, 29 Nisan gecesi Girit Adası açıklarında, Yunan kara sularından birkaç deniz mili açıkta İsrail ordusunun hukuk dışı müdahalesine maruz kalmıştı. Gazze'ye 600 deniz mili uzaklıkta, uluslararası sularda düzenlediği saldırıda İsrail ordusu, 177 aktivisti alıkoyup kötü muamelede bulunmuştu.

İsrail ordusu, 44 ülkeden 428 aktivistin yer aldığı, 50 tekneden oluşan filoya 18 Mayıs'ta Gazze'ye doğru uluslararası sularda seyir halindeyken yeni bir saldırı düzenlemiş ve aktivistleri hukuka aykırı şekilde alıkoymuştu. Filoda 78 Türk katılımcı yer alıyordu. İsrail ordusu, Ağustos 2025'te de 44'ten fazla ülkeden 500 aktivisti taşıyan 40'tan fazla tekneyle Gazze'ye yönelen Küresel Sumud Filosu'na benzer saldırıda bulunmuştu.

Haşimi, Washington ile Tahran arasındaki krizin çözümü ve müzakerelerin yeniden başlatılması için Çin’in yanı sıra bölge ülkeleri ve diğer uluslararası ortaklarla işbirliği yaptıklarını söyledi.

Diplomasi ve diyaloğun yeniden devreye girmesi gerektiğini vurgulayan Haşimi, ABD ve İran arasında siyasi bir iradenin ortaya konulmasının önemine dikkat çekti.

Katar’ın, bölgedeki gerilimin azaltılması ve krizin diplomatik yollarla çözülmesi için temaslarını aralıksız sürdürdüğünü belirten Haşimi, mevcut “ne savaş ne de barış” durumunun sürdürülebilir olmadığını ifade etti.

Doha’dan Hürmüz Boğazı için acil çözüm çağrısı

Haşimi, Hürmüz Boğazı’nda yaşanan krizin de mümkün olan en kısa sürede çözüme kavuşturulması gerektiğini belirtti.

Katar’ın boğazın yeniden açılması için arabuluculuk çabalarını sürdürdüğünü kaydeden Haşimi, bölgedeki ticaret ve deniz taşımacılığının güvenliğinin önemine işaret etti.

Haşimi, “Hürmüz Boğazı’nın açık olması bizim ve bölgedeki herkes için hayati önem taşımaktadır” dedi.

Katar’dan İsrail’in iddialarına tepki

Haşimi, İsrail’in Katar’a yönelik son dönemdeki açıklamalarını da değerlendirdi.

İsrail’in bölgedeki saldırgan tutumunun ardından Katar’ı hedef alan bir “karalama kampanyası” yürütüldüğünü savunan Haşimi, İsrailli yetkililerin iddialarının gerçeği yansıtmadığını söyledi.

Katar’ın farklı krizlerde arabuluculuk yapmış güvenilir bir aktör olduğunu belirten Haşimi, özellikle Gazze ve işgal altındaki Filistin topraklarında yürütülen arabuluculuk ve insani yardım çalışmalarının uluslararası toplum tarafından bilindiğini ve belgelendiğini ifade etti.

Katar’ın bölgesel ve uluslararası barış ile güvenliğin sağlanmasına yönelik çabalarından geri adım atmayacağını vurgulayan Haşimi, İsrail’in açıklamalarının Doha’nın diplomatik girişimlerini engelleyemeyeceğini söyledi.

İsrail’de seçimlerin yaklaşmasıyla birlikte Başbakan Binyamin Netanyahu başta olmak üzere bazı İsrailli siyasetçilerin Katar’a yönelik sert açıklamalarının arttığı belirtiliyor.

Hindistan’ın 12-13 Eylül’de ev sahipliği yapacağı 18. BRICS Zirvesi öncesinde gözler genişleyen örgütün geleceğine çevrildi. Dünya nüfusunun yaklaşık yarısını ve küresel ekonominin yüzde 40’a yakınını temsil eden BRICS’e 30’dan fazla ülkenin ilgi göstermesi, Küresel Güney’in uluslararası sistemde daha fazla söz sahibi olma arayışını ortaya koyuyor.

Hindistan, 12-13 Eylül tarihlerinde düzenlenecek 18. BRICS Zirvesi’ne hazırlanırken, toplantının gündemi kadar örgütün son yıllarda ulaştığı büyüklük de dikkat çekiyor. Brezilya, Rusya, Hindistan ve Çin’in yaklaşık 20 yıl önce BRIC adı altında başlattığı işbirliği, Güney Afrika’nın 2011’de katılımının ardından genişleme sürecine girdi.

Son büyük genişleme dalgasıyla Mısır, Etiyopya, İran, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) gruba dahil olurken, Endonezya 2025 yılında BRICS’e katıldı. BRICS’in 11 üyesinin yanında Belarus, Bolivya, Küba, Kazakistan, Malezya, Nijerya, Tayland, Uganda, Özbekistan ve Vietnam’dan oluşan 10 ortak ülkesi bulunuyor. 30’dan fazla ülke ise BRICS’e üye veya ortak olarak katılmaya ilgi gösterdiğini açıkladı.

Genişleme BRICS’in küresel ekonomideki ağırlığını da artırdı. Grup bugün dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 49,5’ini, küresel gayrisafi yurt içi hasılanın yaklaşık yüzde 40’ını ve dünya ticaretinin yüzde 26’sını temsil ediyor.

Küresel Güney daha fazla söz hakkı istiyor

BRICS’e yönelik ilginin arkasında yalnızca ekonomik büyüklük bulunmuyor. Gelişmekte olan ülkelerin dünya ekonomisindeki payı son yıllarda artarken, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, Uluslararası Para Fonu ve Dünya Bankası gibi kurumların karar alma yapılarındaki temsil tartışması devam ediyor.

BRICS bu ülkeler açısından uluslararası sistemde daha fazla temsil talebinin dile getirilebildiği platformlardan biri haline geldi. Üyeler BM Güvenlik Konseyi ve uluslararası finans kuruluşlarında reform çağrısı yaparken, genişleme bu taleplerin arkasındaki nüfus ve ekonomik büyüklüğü de artırdı.

Grubun ekonomik ağırlığında ise Çin önemli bir yere sahip. Dünyanın ikinci büyük ekonomisi olan Çin aynı zamanda BRICS'in en büyük ekonomisi konumunda. Pekin’in gelişmekte olan ülkelerle ticaretinin yanı sıra altyapı, yatırım, teknoloji ve sanayi alanlarındaki ilişkileri BRICS içindeki ekonomik işbirliğinin başlıca unsurları arasında bulunuyor. Çin'in BRICS içerisindeki rolü yalnızca ticaret hacmiyle sınırlı değil.

Pekin yönetimi uzun süredir uluslararası kuruluşlarda gelişmekte olan ülkelerin temsilinin artırılmasını savunurken, Güney-Güney işbirliğini dış politikasının başlıklarından biri olarak öne çıkarıyor. Bu arayışın kurumsal örneklerinden biri BRICS'in beş kurucu ülkesi tarafından oluşturulan Yeni Kalkınma Bankası. Merkezi Şanghay'da bulunan banka altyapı ve kalkınma projelerine alternatif finansman sağlarken, ulusal para birimleri üzerinden finansmanı da artırmaya çalışıyor.

Batı karşıtı ittifak mı?

BRICS'in genişlemesi beraberinde grubun Batı karşıtı bir ittifaka dönüşüp dönüşmediği tartışmasını da getiriyor. Üyelerin dış politika tercihleri ise tek bir jeopolitik bloktan daha karmaşık bir tablo ortaya koyuyor.

Hindistan ABD ile stratejik ortaklığını sürdürürken Avustralya ve Japonya ile birlikte Dörtlü Güvenlik Diyaloğu'nun (Quad) içerisinde bulunuyor. Suudi Arabistan ve BAE'nin ABD ve Avrupa ülkeleriyle kapsamlı ekonomik ve güvenlik ilişkileri devam ediyor. Brezilya, Avrupa ve Kuzey Amerika ile güçlü ticari bağlarını korurken, Endonezya da Batılı ve Batı dışındaki ülkelerle ilişkilerini eş zamanlı geliştirmeye çalışıyor.

Bu ülkelerin BRICS'e katılımı mevcut ortaklıklarından vazgeçmelerini gerektirmiyor. Grubun genişlemesindeki unsurlardan biri de burada ortaya çıkıyor: Ülkeler BRICS içerisinde yer alırken ABD, Avrupa Birliği veya diğer ortaklarla ilişkilerini sürdürebiliyor. BRICS böylece üyelerine yeni bir ittifaka bağlanmaktan çok dış politika ve ekonomi alanındaki seçeneklerini çeşitlendirebilecekleri ek bir platform sunuyor.

Peskov, ABD Başkanı Donald Trump'ın özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner'in Moskova ve Kiev'de temaslarda bulunduğunu anımsatarak, "Ciddi çalışmalar yürütülüyor. ABD'li müzakereciler, bugünlerde Moskova ile Kiev'de temaslarda bulunarak, her iki tarafın yaklaşımlarını iletmek için zaman harcıyor ve çaba sarf ediyor. Bu konuda belirli ilerlemenin kaydedileceğini umuyoruz. Rusya, Ukrayna ve ABD'nin katılımıyla üçlü formatta müzakerelerin yeniden başlayacağını umuyoruz." ifadelerini kullandı.

Ukrayna savaşında zafere yaklaştıklarını savunan Peskov, şunları kaydetti:

"Cephede ilerliyoruz ancak her an barışçıl çözüm yoluna geçmeye hazırız. Hedeflerimize şimdilik (Ukrayna'da) özel askeri operasyonla ulaşmak zorundayız ancak hedeflerimize barışçıl yollarla ulaşılması bizim için tercih edilir. Bu bağlamda, Ukrayna meselesinin çözümüne yönelik girişimleri memnuniyetle karşılıyoruz. Krizin barışçıl yollarla çözülmesini gerçekten istiyoruz. Rusya, bu sürece açık."

Savaşın sonlandırılması için şartlarını daha önce açıkladıklarına dikkati çeken Peskov, ancak Ukrayna'nın savaşı sonlandırmak istemediğini belirterek, "Eğer Kiev'de sorumluluk üstlenecek ve zor kararlar alabilecek biri olsaydı, savaş çoktan sona erebilirdi. Bazı Avrupa ülkeleri de Ukraynalıları kışkırtıyor." dedi.

Peskov, Rusya'ya uygulanan yaptırımların kaldırılmasının gündemlerinde bulunduğunu ancak Ukrayna krizinin çözümünün bundan daha öncelikli olduğunu söyledi.

"Hindistan'a askeri teçhizat sevkiyatlarını sürdürmeye hazırız"

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Hindistan Başbakanı Narendra Modi'nin BRICS zirvesi kapsamında bir araya geleceğini kaydeden Peskov, Hindistan ile "Su-57" tipi savaş uçağının ortak üretimini ele almayı planladıklarını söyledi.

Hindistan'a askeri teçhizat sevkiyatını sürdürmeye hazır olduklarını dile getiren Peskov, S-400 hava savunma sistemlerinin tedarikine ilişkin yükümlülükleri yerine getireceklerini vurguladı.

Dmitriy Peskov, Rusya ve Hindistan'ın Ukrayna konusunda büyük ölçüde yaklaşımlarının örtüştüğünü belirtti.

"İran'la ilgili durum, dünya ekonomisini olumsuz etkiliyor"

Sözcü Peskov, İran ile ilgili duruma ilişkin ise "Durum, maalesef gergin. Bu, dünya ekonomisini kesinlikle olumsuz etkiliyor. Rusya, Hürmüz Boğazı'nda tanker ve ticari gemiler dahil deniz taşımacılığının serbest olmasından yana." ifadelerini kullandı.

İran ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) arasındaki ilişkilerin iyileştirilmesine katkıda bulunmaya hazır olduklarını dile getiren Peskov, bölgede güvenliğin ve karşılıklı güvenin sağlanmasından yana olduklarını söyledi.

Milei'nin testere ile özdeşleştirdiği kesinti ve kemer sıkma politikaları Arjantin halkının neredeyse yarısını borç batağına sürükledi. Yaklaşık 46 milyon nüfusu olan Arjantin'in 20 milyonu kredi batağına batmış durumda. Halk sokakta Milei'nin kemer sıkma politikalarını protesto ederken artan öfke 2027'de seçimlere gidecek ülkede anketlere de yansıyor. Kamuoyu araştırmalarına göre Milei'ye destek yüzde 32'lere geriledi ancak bu sonuçlar Arjantinli liderin testeresi ile arasına bir mesafe koymaya yetmedi. Milei, The Economist'e verdiği röportajında da söze testeresiyle başladı.

The Economist'e Başkanlık Sarayı'nda röportaj veren Milei kendisiyle görüşmeye gelen gazetecilere duvardaki altın renkli testereyi gösterdi, “Daha kesilecek çok fazla harcama var” dedi. Milei, yeniden seçilmesi halinde ekonomi politikalarını daha da ileri götüreceğini belirterek, şimdiye kadar uygulanan reformların son 100 yılda Arjantin'de yapılanların toplamından daha kapsamlı olduğunu iddia etti.

Halkı isyan ettiren ekonomi politikalarını savunan Milei, ikinci bir reform paketini işaret ederek, “çok daha derin olacak” dedi.

Özel sektörde 230 bin istihdam kaybı

Milei'nin ekonomik programı nedeniyle 2023'ten bu yana özel sektördeki kayıtlı istihdam yaklaşık 230 bin kişi azaldı. Özel sektörde ücretler de Milei'nin göreve geldiği dönemin altında kalmaya devam ediyor. Kamu çalışanlarının ücretlerindeki düşüş de oldukça belirgin.

Milei'nin konuştuğu The Economist, Arjantin'de kredi borcu bulanan 6 milyon kişinin temerrüde düştüğünü belirtti. Yani 6 milyon kişi, kredi ve borç ödemelerinde 90 günden fazla gecikme yaşadı. Arjantinli siyasetçinin Devlet Başkanı olarak göreve başladığı 2023 yılında Arjantinliler için en büyük sorun enflasyondu. Ancak yapılan kamuoyu yoklamalarında enflasyonun halk nezdinde öncelik sırasının 8'e gerilediği ifade ediliyor. Şu an için Arjantin'de seçmenlerin önceliği, iş olanaklarının yetersiz olması ve yolsuzluk.

Milei ile röportaj yapan The Economist, Devlet Başkanının son onay oranının yüzde 30'a gerilediğini yazdı.

Röportaj sırasında söz konusu veriler ve hükümetinin üzerindeki baskıyı değerlendirmesi istenen Milei, Arjantin basınını hedef aldı. Milei tüm verilere rağmen “Doğru olduğuna inandığım şeyi, seçim sonucu için bırakmayacağım” dedi. Ancak uzun vadeli hedeflerine ulaşabilmesi için ikinci döneme ihtiyaç olduğunu savundu.

Çin Uluslararası İletişim Grubu (China International Communications Group-CICG), 3. Orkide Ödülleri’nin (Orchid Awards) finalistlerini 4 Eylül’de Pekin’de düzenlenen basın toplantısıyla kamuoyuna açıkladı.

Beş kıtadan 24 ülkeyi temsil eden toplam 30 aday, “Yaşam Boyu Onur Ödülü”, “Üstün Başarı Ödülü” ve “Dostluk Elçisi Ödülü” olmak üzere üç kategoride finalist olarak belirlendi.

Hasan Çapan, Dostluk Elçisi Ödülü’nde ilk 18 finalist arasında

Türkiye-Çin Dostluk Vakfı Başkanı Hasan Çapan, “Dostluk Elçisi Ödülü” (Friendship Envoy Award) kategorisinde nihai değerlendirmeye kalan 18 finalist arasında yer aldı.

Çapan’ın finalistler arasına seçilmesi, Türkiye ile Çin arasındaki dostane ilişkilerin geliştirilmesi, iki ülke toplumları arasındaki karşılıklı anlayışın güçlendirilmesi ve kültürel etkileşimin ilerletilmesi yönünde uzun yıllardır yürütülen çalışmalar açısından önemli bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Çapan Türkiye'den listeye giren tek isim.

Dostluk Elçisi Ödülü kategorisinde Türkiye’nin yanı sıra ABD, Lübnan, Özbekistan, Kamboçya, Mali, İtalya, Macaristan, Sri Lanka, Romanya, Nijerya, Kamerun ve Almanya dahil olmak üzere farklı ülkelerden adaylar bulunuyor.

Üçüncü Orkide Ödülleri kapsamında belirlenen toplam 30 finalistten üçü “Yaşam Boyu Onur Ödülü”, dokuzu “Üstün Başarı Ödülü”, 18’i ise “Dostluk Elçisi Ödülü” kategorisinde nihai değerlendirmeye kaldı.

82 ülkeden 317 adaylık başvurusu

Üçüncü Orkide Ödülleri için küresel adaylık süreci 15 Nisan 2026 tarihinde başladı. Süreç kapsamında 82 ülkeden toplam 317 adaylık başvurusu alındı. Aday gösterilen ülkelerin sayısı bir önceki organizasyona kıyasla yedi artarken, adayların mesleki ve coğrafi çeşitliliğinde de önemli bir genişleme kaydedildi.

Önceki yıllarda sinoloji, çeviri, sanat, sinema ve televizyon, iletişim, diplomasi ve uluslararası kültürel etkileşim alanlarından isimlerin öne çıktığı Orkide Ödülleri’nde, bu yıl edebiyat, spor, bilim, kültürel mirasın korunması ve güzel sanatlar alanlarından isimler de finalistler arasında yer aldı.

Nihai değerlendirmeye kalan 30 finalist Asya, Afrika, Avrupa, Kuzey Amerika ve Okyanusya olmak üzere beş kıtadan 24 ülkeyi temsil ediyor.

Orkide Ödülleri

Çin Uluslararası İletişim Grubu tarafından 2022 yılında kurulan Orkide Ödülleri, Çin ile dünyanın farklı ülkeleri arasındaki kültürel etkileşime katkı sağlayan, medeniyetler arasında karşılıklı anlayış ve öğrenmeyi teşvik eden yabancı kişi ve kuruluşları onurlandırmayı amaçlıyor.

Adaylar; kendi alanlarındaki başarıları, Çin ile diğer ülkeler arasındaki kültürel ve toplumsal etkileşime sundukları katkılar ve uluslararası etkileri dikkate alınarak değerlendiriliyor.

Orkide Ödülleri’nin ilk iki döneminde, uluslararası kültürel etkileşim ve medeniyetler arası karşılıklı anlayışın geliştirilmesine sundukları katkılar dolayısıyla 19 yabancı isim ve bir kuruluş ödüle layık görüldü.

Uluslararası uzmanlardan oluşan değerlendirme komitesi

Üçüncü Orkide Ödülleri’nin Uzman Komitesi, Çinli ve yabancı uzmanlardan oluşan toplam 23 üyeli bir heyetten meydana geliyor.

Komitede bir başkan, üç başkan yardımcısı ve bir genel sekreterin yanı sıra dokuz Çinli ve dokuz yabancı uzman görev yapıyor. Uluslararası uzmanlar Kazakistan, Lübnan, Tayland, Hindistan, Mali, İtalya, İngiltere, ABD ve Avustralya’dan geliyor.

Komite üyeleri çeviri, eğitim, edebiyat, sanat, sinema ve televizyon, medya ve yayıncılık gibi farklı alanlarda uzman isimlerden oluşuyor.

Orkide Ödülleri’nin uluslararası kültürel etkileşimdeki rolü güçleniyor

Orkide Ödülleri, kuruluşundan bu yana Çin’in farklı ülkeler ve medeniyetlerle kültürel etkileşimini geliştirmeye yönelik önemli uluslararası platformlardan biri haline geldi.

Temmuz 2025’te Orkide Ödülleri’nin seçim süreci Küresel Medeniyetler Diyaloğu Bakanlar Toplantısı Eylem Planı kapsamına alındı.

Mart 2026’da ise “Orkide Ödülleri” markası altında uluslararası kültürel etkileşim faaliyetlerinin yürütülmesi, Çin’in 2026-2030 dönemini kapsayan 15. Beş Yıllık Planı çerçevesine dahil edildi.

Türkiye-Çin Dostluk Vakfı Başkanı Hasan Çapan’ın da aralarında bulunduğu finalistler, Orkide Ödülleri Uzman Komitesi tarafından gerçekleştirilecek nihai değerlendirme sürecinin ardından belirlenecek ödüller için değerlendirilecek.