Endeks, bugün açılışta önceki kapanışa göre 420,99 puan ve yüzde 3,02 artışla 14.359,48 puana çıktı. Bankacılık endeksi yüzde 6,41, holding endeksi yüzde 3,11 değer kazandı.

Tüm sektör endeksleri kazandırırken, en çok kazandıran bankacılık oldu.

Küresel piyasalar, ABD ve İran arasında anlaşma sağlanmasıyla haftaya ralli havasında başladı.

ABD/İsrail-İran Savaşına ve teknoloji şirketlerine ilişkin gelişmeler küresel piyasaların odağında olmayı sürdürüyor.

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ABD ve İran arasında anlaşmaya varıldığını duyurdu.

ABD Başkanı Donald Trump da İran ile yapılan barış anlaşmasının tamamlandığını, Hürmüz Boğazı'nın açılarak ABD'nin deniz ablukasının derhal kaldırılacağını bildirdi.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi de, ABD ile anlaşmaya varıldığını doğrulayarak, mutabakat zaptının 19 Haziran'da İsviçre'de imzalanacağını belirtti.

ABD ve İran arasında varılan barış anlaşmasının küresel enflasyon baskılarını hafifleteceği ve yüksek faiz oranlarına duyulan ihtiyacı azaltacağına yönelik öngörüler, küresel piyasalarda risk iştahını destekliyor.

Söz konusu gelişmenin bu hafta faiz kararlarını açıklayacak merkez bankaları için bir rahatlama sağlaması beklenirken, enerji fiyatlarından kaynaklı enflasyonist baskılara dair endişelerin hafifleyebileceği ve bunun da para politikalarını sıkılaştırma konusundaki baskıyı bir nebze olsun hafifletebileceği tahmin ediliyor.

Analistler, bugün yurt içinde sanayi üretimi, yurt dışında ise ABD'de ve Avro Bölgesi'nde sanayi üretimi başta olmak üzere veri gündeminin takip edileceğini belirterek, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.500 ve 14.400 puanın direnç, 14.300 ve 14.200 puan seviyelerinin destek konumunda olduğunu kaydetti.

ayrıntılar geliyor...

Uçakta bulunan Pakistan Hava Kuvvetleri Akademisi öğrencisi iki pilot adayı kazada hayatını kaybetti.

Pakistan İçişleri Bakanlığının, sosyal medya hesabından kazaya ilişkin açıklama yapıldı.

Açıklamada, Hayber Pahtunhva eyaletinin Mardan bölgesinde Pakistan Hava Kuvvetlerine ait eğitim uçağının düşmesi sonucu 2 pilotun hayatını kaybettiği belirtildi.

Pakistan İçişleri Bakanı Muhsin Nakvi'nin kazadan derin üzüntü duyduğu ve hayatını kaybedenlerin yakınlarına taziye dileklerini ilettiği aktarıldı.

Bugüne yükselişle başlayan gram altın, saat 09.35 itibarıyla önceki kapanışın yüzde 2,1 üstünde 6 bin 405 lira seviyesinde bulunuyor. Aynı dakikalar itibarıyla çeyrek altın 10 bin 620 liradan, Cumhuriyet altını 42 bin 350 liradan satılıyor.

Altının ons fiyatı, bugün yüzde 2,2 artışla 4 bin 304 dolarda seyrediyor.

Jeopolitik gelişmeler varlık fiyatlamaları üzerinde etkili oluyor

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ABD ve İran arasında anlaşmaya varıldığını duyurdu.

ABD Başkanı Donald Trump da İran ile yapılan barış anlaşmasının tamamlandığını, Hürmüz Boğazı'nın açılarak ABD'nin deniz ablukasının derhal kaldırılacağını bildirdi.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi ise ABD ile anlaşmaya varıldığını doğrulayarak, mutabakat zaptının 19 Haziran'da İsviçre'de imzalanacağını belirtti.

ABD ve İran arasında anlaşma sağlanması sonrasında petrol fiyatlarında görülen düşüşle, enflasyon ve yüksek faiz oranlarına ilişkin endişelerin azalması, altın fiyatlarını haftanın ilk işlem gününde pozitif etkiliyor.

Tahvil faizlerindeki düşüş ve doların zayıflaması da altın fiyatlarındaki yükselişi destekleyen unsurlar arasında yer alıyor.

Bu olumlu gelişmelere karşın barış anlaşmasının ne kadar kalıcı olacağına yönelik soru işaretlerinin altın fiyatları üzerindeki baskıyı tekrar artırabileceği tahmin ediliyor.

Öte yandan bu hafta ABD Merkez Bankası'nın (Fed) yeni Başkanı Kevin Warsh'ın yöneteceği ilk faiz kararı toplantısından çıkacak para politikası kararlarının da varlık fiyatlarının yönü üzerinde belirleyici olması bekleniyor. Bankanın faiz oranını sabit tutmasına kesin gözüyle bakılırken, Warsh'ın ilk sözle yönlendirmelerindeki tonuna dikkat edilecek.

Analistler, bugün yurt içinde sanayi üretimi, yurt dışında ise ABD ve Avro Bölgesi'nde sanayi üretimi başta olmak üzere veri gündeminin takip edileceğini belirtti.

Brent petrolün varil fiyatı, bugün saat 09.26 itibarıyla kapanışa göre yaklaşık yüzde 4,42 azalarak 83,47 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili de yüzde 5,05 düşüşle 80,59 dolardan alıcı buldu.

Fiyatlardaki düşüşte, ABD ile İran arasındaki savaşı sona erdirmeye ve Hürmüz Boğazı'ndan geçişleri yeniden başlatmaya yönelik mutabakat etkili oldu.

Cuma günü ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik planlanan askeri saldırıları askıya aldığını ve kapsamlı bir barış anlaşmasının imzalanabileceğini açıklamasının ardından petrol fiyatları yaklaşık yüzde 5 gerilemişti.

Fiyatlardaki düşüş, anlaşmanın sağlandığının duyurulmasıyla derinleşti. Brent petrolün varil fiyatı, sabahın erken saatlerinde cuma günkü kapanışa göre yüzde 4,9 düşüşle 83,05 dolara kadar inerken, WTI petrolün varil fiyatı da yüzde 5,7 azalışla 80,01 dolara kadar geriledi.

Böylece Brent petrol 6 Mart'tan, WTI ise 10 Mart'tan bu yana en düşük seviyelerini gördü.

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda, "yoğun görüşmelerin ardından" ABD ile İran arasında barış anlaşmasına varıldığını duyurdu. Şerif, her iki tarafın da "Lübnan dahil tüm cephelerde askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan ettiğini" belirterek, anlaşmanın resmi imza töreninin 19 Haziran'da İsviçre'de düzenleneceğini bildirdi.

Trump da sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, İran ile yapılan barış anlaşmasının tamamlandığını, Hürmüz Boğazı'nın "ücretsiz olarak" açılarak ABD Donanması'nın ablukasının derhal kaldırılacağını açıkladı. Trump, 19 Haziran'da anlaşmanın imzalanmasıyla birlikte boğazın açılacağını, mayınların temizleneceğini ve petrol akışının yeniden başlayacağını belirtti.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi ise ABD ile anlaşmaya varıldığını doğrulayarak, mutabakat zaptının 19 Haziran'da İsviçre'de imzalanmasından sonraki 60 günlük süre içerisinde yaptırımlar, nükleer program ve ekonomik kalkınma mekanizması gibi konuların müzakere edileceğini kaydetti. Anlaşmanın Lübnan'ı da kapsadığını belirten Garibabadi, 19 Haziran'daki imza töreninden önce anlaşma metninin kamuoyuna açıklanacağını belirtti.

Öte yandan, mutabakata dair New York Times'a konuşan Trump, İran ile anlaşmanın Hürmüz Boğazı'nda "kalıcı olarak ücretsiz geçiş" sağlayacağını savunarak, İran'ın ABD ile nihai bir nükleer anlaşmaya varamaması halinde ise Tahran'a yönelik askeri saldırıları yeniden başlatacağını belirtti.

Brent petrolde teknik olarak 85,28 doların direnç, 82,46 doların ise destek bölgesi olarak izlenebileceği belirtiliyor.

İsrail ordusunun Lübnan'da işgal ettiği bölgelerden çekilmemesi gerektiğini iddia eden Ben-Gvir, şunları kaydetti:

"Güvenliğimizi güvence altına almayan bu anlaşmaya ortak değiliz ve bu anlaşma bizi hiçbir şekilde bağlamaz. Hizbullah'ın tamamen dağıtılmasından daha az hiçbir şeye razı olmamalıyız. Kesinlikle İsrail'e yönelen ateş karşısında bir an bile sessiz kalmamalıyız."

Aşırı sağcı Bakan Ben-Gvir, Lübnan'dan İsrail'e fırlatılan her bir insansız hava aracı (İHA) veya füzenin, "Lübnan'ın başkenti Beyrut'un Dahiye bölgesinde bir İsrail saldırısıyla sonuçlanacağını" öne sürdü.

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ABD ve İran'ın mutabakata varıldığını duyurarak, "Lübnan dahil tüm cephelerde askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan etti." ifadesini kullanmıştı.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, ABD ile mutabakata varıldığını doğrulayarak, mutabakat zaptının 19 Haziran'da İsviçre'de imzalanacağını açıklamıştı.

Dolar/TL, saat 09.45 itibarıyla önceki kapanış seviyesinin hemen üzerinde 46,2790'dan işlem görüyor. Aynı dakikalarda avro/TL yüzde 0,4 artışla 53,7440'tan ve sterlin/TL de yüzde 0,2 yükselişle 62,2370'ten satılıyor.

Dolar endeksi ise yüzde 0,3 azalışla 99,4 seviyesinde bulunuyor.

ABD/İsrail-İran Savaşı'na ilişkin gelişmeler varlık fiyatlarının seyri üzerinde etkili olmayı sürdürüyor.

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ABD ve İran arasında anlaşmaya varıldığını duyurmasının ardından ilk kez iki taraftan da uzlaşıyı doğrulayan açıklamalar geldi.

ABD Başkanı Donald Trump İran ile yapılan barış anlaşmasının tamamlandığını, Hürmüz Boğazı'nın açılarak ABD'nin deniz ablukasının derhal kaldırılacağını bildirdi. İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi de ABD ile anlaşmaya varıldığını doğrulayarak, mutabakat zaptının 19 Haziran'da İsviçre'de imzalanacağını belirtti.

Söz konusu gelişmenin bu hafta faiz kararlarını açıklayacak merkez bankaları için bir rahatlama sağlaması beklenirken, enerji fiyatlarından kaynaklı enflasyonist baskılara dair endişelerin hafifleyebileceği ve bunun da para politikalarını sıkılaştırma konusundaki baskıyı bir nebze olsun azaltacağı tahmin ediliyor.

Bu hafta piyasaların gözü, ABD Merkez Bankasının (Fed) yeni Başkanı Kevin Warsh'un yöneteceği ilk faiz kararı toplantısından çıkacak para politikası kararlarında olacak. Bankanın faiz oranını sabit tutmasına kesin gözüyle bakılırken, Warsh'un ilk sözle yönlendirmelerindeki tonuna dikkati edilecek.

Analistler, bugün yurt içinde sanayi üretimi, yurt dışında ise ABD'de ve Avro Bölgesi'nde sanayi üretimi başta olmak üzere veri gündeminin takip edileceğini belirtti.

ÇKP’nin köy sekreterliğinden ÇKP ve devlet liderliğine kadar, Xi Jinping, partiye katılırken yaptığı yeminine bağlı kalıyor.

Yeni çağda, merkezinde Xi Jinping’in bulunduğu ÇKP Merkez Komitesi, “demiri dövecek olanın önce kendisinin güçlü olması gerekir” anlayışıyla parti disiplinlerini kapsamlı biçimde güçlendirdi. Tarihte benzeri görülmemiş ölçekte bir yolsuzlukla mücadele kampanyası yürüten Xi Jinping, art arda düzenlenen parti içi eğitim faaliyetleriyle partinin ideolojik ve manevi yapısının güçlendirilmesine öncülük etti.

Xi Jinping, “ÇKP her zaman en geniş halk kesimlerinin temel çıkarlarını temsil etmektedir. Parti ile halk kader ortaklığı içinde, birbirinden ayrılmaz bir bütündür.” ifadelerini kullandı.

Partiye katıldığı günden bu yana geçen 52 yıl boyunca Xi Jinping, bir ÇKP üyesinin halka bağlılık anlayışıyla hareket ederek, “halkın daha güzel bir yaşam sürmesini sağlama” hedefini ve bu doğrultuda verdiği sözü icraatlarıyla ortaya koymayı sürdürdü.

Pakistan'ın iki ülke arasında varılan mutabakatı memnuniyetle karşıladığını bildiren Dar, "Bu önemli atılım, süregelen diplomatik çabaların gücünü ve dost ülkelerin çatışma yerine diyaloğu tercih etmesindeki ortak kararlılığını yansıtmaktadır." ifadesini kullandı.

Dar, mutabakatın uluslararası topluma "güven verici mesaj" gönderdiğini, küresel piyasalar ile dünya ekonomisine, özellikle de bölgesel istikrarsızlıktan en çok etkilenen ülkelere güven ve istikrar sağladığını belirtti.

Ülkesinin, süreç boyunca tüm ilgili taraflarla aktif şekilde temas halinde kaldığını aktaran Dar, Pakistan'ın tüm sorunların çözümünde diyalog ile diplomasinin tek geçerli yol olduğunu vurguladığını ve itidal ile yapıcı yaklaşımı savunduğunu kaydetti.

Dar, ABD ile İran'ı Pakistan'a duydukları güven konusunda takdir ederek "Bu süreç boyunca yakın işbirliği içinde kalan ve bu önemli dönüm noktasına ulaşılmasında yardımcı olan kardeş ülkeler Suudi Arabistan, Katar, Türkiye, Mısır ve diğerlerinin yanı sıra Birleşmiş Milletler ile uluslararası ortaklarımızın destek ve samimi diplomatik çabalarına da minnettarız." ifadesini kullandı.

Hala çözülmemiş konularla ilgili müzakerelerin sürdüğünün altını çizen Dar, Pakistan'ın her türlü çabayı desteklemeye hazır olduğunu vurguladı.

İsviçre'nin Cenevre kentinde 19 Haziran'da yapılacak imza törenini dört gözle beklediklerini belirten Dar, bu gelişmenin bölge ve ötesinde kalıcı barış, istikrar ve ortak refahın önünü açacağından emin olduklarını kaydetti.

Posta'da yer alan habere göre, yaşanan talihsiz olayın ardından hastaneye kaldırılan sanatçının yapılan kontrollerinde ayağında çatlak tespit edildiği öğrenildi.

Yeni Zelanda karşılaşması öncesinde İran Milli Takımı'nın basın biriminden yapılan açıklamada, "Değerli meslektaşlarımız, İran Milli Takımı'nın basın ekibindeki iki üyeden hiçbiri henüz ABD vizesi alamadığı için şu anda takımla birlikte seyahat edemiyoruz. Doğal olarak bu durum güncel bilgilerin aktarılması ve paylaşılmasında bazı gecikmelere yol açabilir. Bu öngörülemeyen durumdan dolayı şimdiden içtenlikle özür dileriz, anlayışınız ve sabrınız için teşekkür ederiz." ifadeleri kullanıldı.

Peru Ulusal Seçim Süreçleri Ofisi'nin (ONPE) verilerine göre oyların yüzde 98,4'ü sayıldı. Son duruma göre aşırı sağcı aday Keiko Fujimori yüzde 50,051 oy oranıyla önde görünürken, solcu aday Roberto Sánchez yüzde 49,949 ile yarışını sürdürüyor. İki aday arasındaki farkın yaklaşık 18 bin oy olduğu belirtiliyor.

Toplam 92 bin 766 sandık tutanağından 91 bin 423'ü işlenirken, 1.343 tutanak ise "itiraz edilen" veya "incelemeye alınan" kategorisinde bulunuyor. Bu oyların Özel Seçim Jürisi (JEE) tarafından değerlendirilmesinin ardından nihai sonucun açıklanması bekleniyor.

Lima'da protestolar düzenlendi

Seçim sonuçlarının kesinleşmemesi ve usulsüzlük iddiaları nedeniyle Peru İçin Birlikte (Juntos por el Perú) hareketinin destekçileri başkent Lima'da protesto gösterileri düzenledi. Göstericiler, seçim sürecinde şeffaflık sağlanmasını ve sandıkta ortaya çıkan halk iradesine saygı gösterilmesini talep etti.

Ulusal Seçim Kurulu binasına kadar yürüyen protestocular, seçim merkezlerinde usulsüzlük yapıldığı yönündeki iddiaların araştırılmasını isterken, seçim sonuçlarının manipüle edilmesine karşı olduklarını vurguladı.

Sánchez'ten yeniden sayım çağrısı

Solcu aday Roberto Sánchez, seçimlerin meşruiyetinin korunması amacıyla ikinci tur oylarının yeniden sayılmasını önerdi. Sánchez, özellikle şeffaflık konusunda soru işaretleri bulunan bölgelerde oyların yeniden incelenmesinin kamuoyunun seçim sonuçlarına güven duyması açısından önemli olduğunu söyledi.

Sánchez ayrıca, rakibi Keiko Fujimori'nin partisi Fuerza Popular'ın ülkenin güney bölgelerindeki bazı sandıkların iptal edilmesini talep ettiğini belirterek buna tepki gösterdi. Juntos por el Perú ise Lima başta olmak üzere bazı bölgelerde ve yurt dışında kullanılan oylarda usulsüzlük tespit edildiğini savunuyor.

Sandık iptalleri tartışma yarattı

Juntos por el Perú, Lima ile Lambayeque, Amazonas ve Áncash bölgelerindeki toplam 1.751 sandığın iptali için başvuruda bulundu. Parti, bu bölgelerde Fujimori'nin partisine avantaj sağlayan sistematik usulsüzlükler tespit edildiğini öne sürdü.

Ancak Ulusal Seçim Kurulu, gerekli ücretin ödenmemesi nedeniyle iptal başvurularını reddetti. Peru yasalarına göre bir sandığın iptali için 1.375 sol ücret ödenmesi gerekiyor. Parti yönetimi bu nedenle destekçilerine bağış çağrısı yaptı.

Güvenlik önlemleri artırılıyor

Seçim sonuçlarının hala netleşmemesi ve siyasi tansiyonun yükselmesi üzerine Lima Belediye Başkanı Renzo Reggiardo, merkezi hükümete güvenlik önlemlerinin artırılması çağrısında bulundu. Yetkililer, başkentte yürürlükte bulunan olağanüstü hal uygulamasının devam ettiğini ve olası şiddet olaylarına karşı güvenlik güçlerinin teyakkuz halinde olduğunu açıkladı.

Peru'da gözler şimdi, itiraz edilen oyların incelenmesini sürdüren seçim makamlarının vereceği nihai karara çevrilmiş durumda.

"ABD ile İran arasındaki savaşın sona erdirilmesi amacıyla varılan mutabakatı memnuniyetle karşılıyoruz. Söz konusu mutabakat, bölgede kalıcı barış ve istikrarın tesisi yolunda önemli bir merhale teşkil etmektedir." ifadelerini kullanan Fidan, tamamlayıcı görüşmelerin de yapıcı bir tutumla sürdürülmesini ümit ettiklerini ifade etti.

Fidan, bu önemli adımı atan taraflar ile ara buluculuk rolü üstlenen Pakistan ve Katar başta olmak üzere sürece katkı sağlayan diğer ülkeleri kutladığını belirterek, "Varılan mutabakatın sabote edilmesine yönelik girişimlerin önlenmesi ve bölgesel barış ile güvenliğin korunması açısından ilgili tüm ülkelerin sağduyulu ve sorumlu bir tutum sergilemesi büyük önem taşımaktadır." değerlendirmesinde bulundu.

"Türkiye olarak, Sayın Cumhurbaşkanımızın (Recep Tayyip Erdoğan) liderliğinde, bu sürece başından beri büyük bir destek ve emek verdik." ifadesini kullanan Fidan, Türkiye'nin bölgede barış, huzur ve istikrarın tesis edilmesine yönelik desteğinin kesintisiz devam edeceğini bildirdi.

Kazada 6 kişinin hayatını kaybettiğini belirten Contreiras, ekiplerin olay yerinde çalışmalarına devam ettiğini aktardı.

Contreiras, helikopterlerden birinin otoparka düştüğünü ve içindeki 5 kişinin hayatını kaybettiğini, diğer helikopterin ise çarpışma noktasından yaklaşık 100 metre uzakta ters dönmüş halde bulunduğunu ve pilotunun öldüğünü ifade etti.

İkinci helikopterin düşmesi sonucu yangın çıkmadığını dile getiren Contreiras, enkaz parçalarının çevredeki binalara ve teraslara savrulduğunu sözlerine ekledi.

Yerel basına göre, helikopterlerden birinin düştüğü otoparkta çıkan yangında park halindeki yaklaşık 20 elektrikli otomobil küle döndü.

Rio de Janeiro Belediye Başkanı Eduardo Cavaliere, yangının kontrol altına alındığını belirterek, itfaiye ekiplerinin olay yerinde enkaz kaldırma ve araç tahliye çalışmalarını sürdürdüğünü söyledi.

Kazanın kesin nedeni, Brezilya Hava Kuvvetlerine bağlı Havacılık Kazalarını Araştırma ve Önleme Merkezi (CENIPA) tarafından yürütülen soruşturmanın ardından netlik kazanacak.

Dünyaca ünlü şarkıcı hayatını kaybetti

ABD’li müzisyen Oliver Tree, Rio de Janeiro’da kazada 32 yaşında yaşamını yitirdi. Life Goes On ve Miss You gibi şarkılarıyla milyarlarca dinlenmeye ulaşan sanatçı, geçmiş yıllarda İstanbul’da da sahne almıştı.

Maduro ve Flores, yayımladıkları son mesajda Venezuela halkına ve dünya kamuoyuna sevgi, inanç ve umut çağrısında bulundu.

Maduro'nun sosyal medya hesabından paylaşılan mesajda, Venezuela halkıyla olan bağlarının gerçek sevgi, dua ve hayata olan inanç sayesinde güçlenmeye devam ettiği vurgulandı.

Mesajında, "Cilia ve ben, gerçek sevgi, dua ve hayata olan inançla her zaman sizinle bağlantıda kalacağız." ifadelerini kullanan Maduro, İsa'nın Kutsal Kalbi'nin yaşamlarını, inançlarını ve özgürlük mücadelelerini korumayı sürdürmesi temennisinde bulundu.

Haziran ayının Katolik gelenekte "İsa'nın Kutsal Kalbi Ayı" olarak kabul edildiğini hatırlatan Maduro, Venezuela halkına ve dünya halklarına sevgi, inanç ve umut dolu bir selam gönderdi. İsa'nın Kalbi'ni yaşamın, merhametin ve manevi gücün kaynağı olarak nitelendiren Maduro, halkları dayanışma ve inanç etrafında kenetlenmeye çağırdı.

Sevgi ve inancın gücüne dikkat çeken Maduro, halkların karşı karşıya kaldıkları zorlukları birlik ve dayanışma içerisinde aşabileceğini ifade etti. Venezuela lideri ayrıca, insanları "insanlık sevgisi uğruna fedakârlık yapma ruhunu" canlı tutmaya davet etti.

Küresel belirsizliklerin arttığı, büyük güç rekabetinin yoğunlaştığı ve bölgesel çatışmaların sıklaştığı bir dönemde, küresel yönetişim sistemi de çok boyutlu sınamalarla karşı karşıya bulunuyor. Bu çerçevede, SİÖ’nün küresel yönetişime nasıl daha etkin katkı sunabileceği sorusu giderek daha fazla önem kazanıyor.

SİÖ'nün küresel yönetişimde daha etkin rol oynaması bekleniyor

Çin Sosyal Bilimler Akademisi’ne bağlı Rusya, Doğu Avrupa ve Orta Asya Araştırmaları Enstitüsü Başkanı Sun Zhuangzhi, yaptığı değerlendirmede, 2025 yılında düzenlenen “SİÖ+” toplantısında Çinli lider tarafından ortaya konulan Küresel Yönetişim İnisiyatifi’nin, örgütün bu alanda daha aktif ve etkili bir rol üstlenmesini amaçladığını belirtti.

Sun Zhuangzhi, SİÖ’nün kuruluş ve gelişim sürecinin çok kutupluluk ve uluslararası ilişkilerin demokratikleşmesi eğilimiyle uyumlu olduğunu ifade ederek, örgütün tek kutuplu hegemonya anlayışına ve Soğuk Savaş zihniyetine açık şekilde karşı çıktığını vurguladı.

SİÖ’nün aynı zamanda Birleşmiş Milletler’in uluslararası sistemdeki merkezî rolünü korumaya önem verdiğini kaydeden Sun, örgütün BM Şartı’nın amaç ve ilkeleriyle uyumlu uluslararası hukuk normlarını savunduğunu ve BM başta olmak üzere çeşitli uluslararası kuruluşlarla iş birliğini güçlendirmeyi sürdürdüğünü söyledi.

Sun, örgütün Küresel Güney ülkeleriyle dayanışmayı derinleştirerek bu ülkelerin uluslararası platformlarda daha güçlü temsil edilmesine katkı sunduğunu ve uluslararası düzenin daha adil ve daha makul bir yapıya kavuşmasını hedeflediğini belirtti.

SİÖ ile BM’nin etkinliğinin daha da artırılması gerektiğini ifade eden Sun Zhuangzhi, anlaşmazlıkların diyalog ve müzakere yoluyla çözülmesinin bölgesel barış açısından kritik önem taşıdığını dile getirdi.

Sun ayrıca, iş birliği temelinde sürdürülebilir kalkınmanın desteklenmesi ve çok taraflı mekanizmaların güçlendirilmesinin ülkeler için daha elverişli bir ekonomik kalkınma ortamı oluşturacağını sözlerine ekledi.

İşte o maddeler:

1- Tüm cephelerde, Lübnan dahil, savaşın kalıcı ve anlık sonlandırılması.

2- ABD'nin İran'ın içişlerine müdahale etmeme ve İran İslam Cumhuriyeti'nin egemenliğine saygı duyma taahhüdü.

3- 30 gün içinde deniz ablukasının tamamen kaldırılması.

4- Amerika'nın İran çevresinden güçlerini çekme taahhüdü.

5- Hürmüz Boğazı'nın 30 gün içinde İran düzenlemelerine göre yeniden açılması.

6- Petrol ve petrokimya ürünlerinin satışına yönelik yaptırımların askıya alınması ve İran'a finansal gelirlerine tam erişim sağlanması.

7- Amerika ve müttefiklerinin İran'ı yeniden inşa etmek için en az 300 milyar dolar değerinde planlar sunma taahhüdü.

8- 60 günlük müzakere süresi içinde nükleer dosya konusunda nihai anlaşma yapılması ve tüm Amerikan ve uluslararası yaptırımların, Güvenlik Konseyi ve Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu kararlarının kaldırılması.

9- İran'ın nükleer silah üretmeyeceğine dair NPT anlaşmasına uyma taahhüdü.

10- Müzakere süresince Amerika, bölgedeki güçlerini artırmamayı ve yeni yaptırımlar uygulamamayı taahhüt ediyor.

11- Müzakere süresince dondurulan 24 milyar dolarlık İran fonlarının serbest bırakılması ve bunun yarısının müzakerelerin başlamasından önce kullanılması.

12- Anlaşmanın uygulanması için bir denetleme mekanizması oluşturulması.

13- Nihai anlaşmanın Güvenlik Konseyi kararıyla onaylanması.

14- Nihai müzakereler, dondurulan fonların uygulanması ve ablukanın kaldırılmasına ilişkin bazı maddelerin uygulanmasından önce başlamayacak. Nihai müzakere, nükleer materyallerin zenginleştirilmesi ve yaptırımların kaldırılması konusuna odaklanacak. Füze programı ve "direniş cephelerinin" desteklenmesi konusu müzakereden tamamen çıkarılacak.

Şerif, askeri operasyonların Lübnan dahil tüm cephelerde derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini duyururken, ABD Başkanı Donald Trump da anlaşmanın Washington tarafından onaylandığını ilan eden bir bildiri yayımlayacağını açıkladı.

Şerif’in açıklamasına göre taraflar, Lübnan dahil tüm cephelerde askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirilmesi konusunda mutabakata vardı.

Resmi imza töreninin 19 Haziran Cuma günü İsviçre’de gerçekleştirileceğini belirten Şerif, anlaşmanın artık yürürlükte olduğunu ve arabulucuların bu hafta teknik görüşmeler için bir dizi toplantıyı kolaylaştıracağını ifade etti. Şerif, diplomatik çözüm sürecindeki katkılarından dolayı ABD ve İran’a teşekkür etti. Katar’ın arabuluculuk çabalarına verdiği desteğe özel vurgu yapan Pakistan Başbakanı, Suudi Arabistan Krallığı ile Türkiye Cumhuriyeti’ne de süreçteki katkıları nedeniyle teşekkürlerini iletti.

Trump: Anlaşma tamamlandı

Şerif'in anlaşmayı duyurmasının ardından ABD Başkanı Donald Trump'tan da açıklama geldi. Trump, “İran'la yapılan anlaşma artık tamamlandı.” dedi. Trump anlaşmanın ardından Hürmüz Boğazı'nın ücretsiz olarak açılacağını ve ABD ablukasının kalkacağını açıkladı. Trump, "Dünyanın gemileri, motorlarınızı çalıştırın. Petrol aksın." ifadelerini kullandı.

İran'a nakit para verilmeyeceğini belirten ABD Başkanı, yaptırımların potansiyel olarak kaldırılabileceğini söyledi.

İran doğruladı: Anlaşmaya Lübnan da dahil

İran cephesi de anlaşmayı doğruladı. Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, mutabakat zaptının 19 Haziran'da İsviçre'de imzalanacağını ifade etti.

İran'ın Tesnim Haber Ajansı'na göre iki heyetin başkanlarının görüşmelerin gelecekteki düzenlemelerini belirlemek için müzakereler yürüteceğini vurgulayan Garibabadi, "19 Haziran'a kadar ABD tarafının savaşı sona erdirmek, ablukayı kaldırmak ve varlıkları serbest bırakmak konusundaki taahhütleri doğrulanacak. 60 günlük görüşmeler, ABD'nin bu taahhütleri yerine getirmesine bağlıdır." dedi.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı, anlaşmanın imzalanmasından sonraki 60 günlük süre içerisinde yaptırımlar, nükleer program ve ekonomik kalkınma mekanizması gibi konuların müzakere edileceğini kaydetti.

Anlaşmanın Lübnan'ı da kapsadığını belirten Garibabadi, "Lübnan da dahil olmak üzere çeşitli cephelerdeki savaş ve askeri operasyonlara derhal ve kalıcı olarak son verileceği bu gece açıklanacak." dedi.

Anlaşma metninde "İran'ın tüm önemli görüşlerinin" yer aldığını ve imza töreninden önce anlaşma metninin kamuoyuna açıklanacağını aktaran Garibabadi, İran Silahlı Kuvvetleri'nin anlaşmaya rağmen "düşmanın planlarına karşı koymak için her zaman hazır olduğunu" belirtti.

Tüm dünyanın uzun süredir ihtiyaç duyduğu bu haberin bölgede kalıcı huzur ve güven ortamının tesisine vesile olmasını yürekten temenni ettiğini kaydeden Erdoğan, şu değerlendirmelerde bulundu:

"İmzaların atılacağı güne kadarki süreçte gerilimi tırmandıracak söylem, tahrik ve eylemlerden kaçınılması ve olası sabotajlara karşı dikkatli olunması gerektiğinin altını önemle çiziyorum. Bu neticenin alınmasında ABD ve İran liderlikleri başta olmak üzere müstesna ara buluculuk gayretleri için Pakistan'a teşekkür ediyorum. Ayrıca Katar ve Suudi Arabistan'ın diplomatik girişimlere sağladıkları desteği takdirle karşıladığımı ifade etmek istiyorum. Türkiye olarak bölgemizde barışın, istikrarın ve huzurun tesisine yönelik her türlü çabayı desteklemeye, diplomasi ve uluslararası hukuk temelinde kalıcı çözümlere katkı sunmaya devam edeceğiz."

G7 Zirvesi, Cenevre'ye yaklaşık 40 kilometre uzaklıktaki Fransa'nın Evian-les-Bains kentinde, 15-17 Haziran'da düzenlenecek.
Cenevre'deki Mon Repos Park'ından bir araya gelen göstericiler, zirve karşıtı eylem düzenledi. Göstericiler, Cenevre Gölü ve şehir merkezinde yürüyüş yaptı. Ellerinde Filistin bayrağı taşıyan çok sayıda kişi de gösteriye destek verdi.
Göstericilerden bazıları, görüntü almak isteyen gazetecileri engellemeye çalıştı.

Türkiye ile Çin arasında diplomatik ilişkilerin kuruluşunun 55. yıl dönümü kapsamında, T.C. Pekin Büyükelçiliği tarafından “Kültür Sohbetleri” etkinliği düzenlendi. Özellikle Çinli üniversite öğrencilerinin yoğun ilgi gösterdiği etkinlikte, Çin düşünce ve edebiyatının temel eserlerini Türkçeye kazandıran çalışmalarla iki ülke arasında kültürel bir köprü kurulduğu vurgulandı.

Türkiye'de son zamanlarda yaz ayının gelmesiyle birlikte orman yangınlarında artış yaşanmaya başladı. İstanbul, İzmir ve Antalya ilçelerinde yangın kurtarma çalışmaları devam ediyor