BM Güvenlik Konseyi’nde düzenlenen oturumda konuşan BM Genel Sekreteri Çocuklar ve Silahlı Çatışmalar Özel Temsilcisi Vanessa Frazier, yayımlanan son raporun yalnızca ihlalleri kayıt altına alan bir belge olmadığını, aynı zamanda uluslararası toplumun hareketsizliğine yönelik sert bir uyarı niteliği taşıdığını ifade etti.

Frazier, 2025 yılına ilişkin raporda çocuklara yönelik 38 bin 558 ağır ihlalin doğrulandığını belirterek, her istatistiğin arkasında savaşın etkilerini doğrudan yaşayan bir çocuğun bulunduğunu vurguladı.

Çocukların hiçbir koşulda savaşın bir aracı haline getirilmemesi gerektiğini kaydeden Frazier, askeri ve siyasi hedefler uğruna çocukların hayatlarının riske atılmasının kabul edilemez olduğunu söyledi.

Raporda dikkat çeken en önemli gelişmelerden birinin, hükümet güçlerinin ilk kez çocuklara yönelik ağır ihlallerde başlıca sorumlu aktör olarak öne çıkması olduğunu belirten Frazier, bunun küresel ölçekte ciddi bir ahlaki gerilemeye işaret ettiğini dile getirdi.

Uluslararası hukuk kurallarının çocukları korumak için yeterli olduğunu ancak uygulamada ciddi eksiklikler bulunduğunu söyleyen Frazier, sorunun kurallarda değil, siyasi irade eksikliğinde yattığını ifade etti.

Toplantıda söz alan UNICEF İcra Direktörü Catherine Russell da çocukların eğitim ve sağlık hizmetlerine güvenli şekilde erişebilmesinin temel bir hak olduğunu belirtti. Okulların, hastanelerin ve su kaynaklarının çatışmaların hedefi haline gelmemesi gerektiğini vurgulayan Russell, mevcut tablonun uluslararası hukukun giderek daha sık ihlal edildiğini gösterdiğini söyledi.

Russell, tüm devletlerin çocukların korunmasına yönelik yükümlülüklerini yerine getirmesi ve ağır ihlallerden sorumlu kişilerin hesap vermesini sağlaması gerektiğini kaydetti.

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in geçen hafta yayımlanan raporunda, çocuklara yönelik ağır ihlal vakalarının bir önceki yıla göre yüzde 34 arttığı belirtilmişti. Raporda, İsrail güçlerinin Filistin topraklarında kaydedilen 9 bin 465 ağır ihlalle listenin ilk sırasında yer aldığı ifade edilmişti.

Yakınları tarafından öğle saatlerinde hareketsiz halde bulunan işçiye sağlık ekipleri müdahale etti ancak tüm çabalara rağmen kurtarılamadı. Olayın, ülkede etkisini artıran sıcak hava koşullarıyla bağlantılı olduğu değerlendiriliyor.

Öte yandan İtalya Sağlık Bakanlığı, aşırı sıcakların oluşturduğu risk nedeniyle alarm seviyesini yükseltti. Daha önce kırmızı alarm verilen Roma, Milano, Floransa, Torino, Bologna ve Venedik gibi büyük kentlere Bari de eklendi. Yetkililer, özellikle yaşlılar, kronik hastalar ve açık alanda çalışanların dikkatli olması çağrısında bulundu.

Altyapı olumsuz etkileniyor

Ülkede bugün hava sıcaklıkları 36 dereceye kadar yükselirken, yarın bazı bölgelerde termometrelerin 37 dereceyi göstermesi bekleniyor.

Aşırı sıcaklar yalnızca günlük yaşamı değil, altyapıyı da olumsuz etkiliyor. Floransa’daki dünyaca ünlü Uffizi Galerisi’nde klima sisteminin yüksek sıcaklıklar nedeniyle arızalandığı, bu nedenle ziyaretçi girişlerinin sınırlandırıldığı ve bilet satışlarının geçici olarak durdurulduğu açıklandı. Müze önünde uzun kuyruklar oluşurken, teknik ekiplerin arızayı gidermek için çalışmalarını sürdürdüğü bildirildi.

Benzer şekilde, artan enerji tüketimi nedeniyle Torino’da da son günlerde geçici elektrik kesintileri yaşandığı kaydedildi.

Uzmanlar, Avrupa genelinde etkili olan sıcak hava dalgasının önümüzdeki günlerde de devam edeceğini belirterek vatandaşların zorunlu olmadıkça güneş altında uzun süre kalmamaları ve bol sıvı tüketmeleri gerektiği uyarısında bulunuyor.

Bakanlığın açıklamasına göre, son 24 saat içinde 19 kişinin daha yaşamını yitirmesiyle birlikte 2 Mart'tan bu yana hayatını kaybedenlerin sayısı 4 bin 211'e yükseldi. Aynı dönemde yaralananların sayısının ise 12 bin 173 olduğu bildirildi.

Yetkililer, bir gün önce yayımlanan raporda ölü sayısının 4 bin 192 olarak açıklandığını hatırlatarak, son saldırılarla birlikte kayıpların artmaya devam ettiğini belirtti.

İsrail ordusu, 2 Mart'ta Lübnan'ın çeşitli bölgelerine yönelik yoğun hava saldırıları başlatmış, ülkenin güneyindeki bazı yerleşim alanlarında askeri faaliyetlerini genişletmişti. Çatışmalar nedeniyle yüz binlerce kişinin evlerini terk etmek zorunda kaldığı, yerinden edilenlerin sayısının ise 1 milyonu aştığı açıklanmıştı.

Bölgede gerilimi azaltmaya yönelik diplomatik girişimler sürerken, ABD arabuluculuğunda taraflar arasında sağlanan geçici ateşkes anlaşması birkaç kez uzatıldı. Son olarak mayıs ayında gerçekleştirilen görüşmelerin ardından ateşkesin 45 gün daha devam etmesi konusunda mutabakata varılmıştı.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Faysal bin Ferhan arasındaki görüşmede, ikili ilişkilerin yanı sıra Orta Doğu’daki son gelişmeler ve İran ile ABD arasında yürütülen müzakere süreci ele alındı.

İran Dışişleri Bakanlığı kaynaklarına göre görüşmede, taraflar arasında varılan mutabakatların uygulanması ve müzakere sürecinde üstlenilen yükümlülüklerin yerine getirilmesi konularında fikir alışverişinde bulunuldu.

Bakanlar ayrıca bölgedeki gerilimlerin azaltılması, diplomatik diyalog mekanizmalarının korunması ve istikrarın güçlendirilmesi için iş birliğinin sürdürülmesinin önemini vurguladı.

Görüşmede, bölgesel meselelerin barışçıl yöntemlerle çözülmesi ve diplomasi kanallarının açık tutulmasının hem bölge ülkeleri hem de uluslararası toplum açısından taşıdığı öneme dikkat çekildi.

Haddasa beldesinde topçu atışları gerçekleştiren İsrail güçlerinin, bölgeyi makineli silahlarla da taradığı bildirildi. Yatir beldesinde ise kamikaze insansız hava aracının infilak etmesi sonucu bir kişinin hafif yaralandığı açıklandı.

İsrail ordusu ayrıca Yukarı Nebatiye'deki Deyr Mahallesi yakınlarında bulunan açık bir araziyi güdümlü füzelerle vurdu. Yatir çevresindeki topçu saldırılarının yanı sıra Beraşit beldesi yakınlarında fosforlu mühimmat kullanıldığı ve çıkan yangının çevrede paniğe neden olduğu belirtildi.

Başkent Beyrut üzerinde alçak irtifada uçuş yapan İsrail'e ait insansız hava araçlarının da bölgede yoğun şekilde faaliyet gösterdiği kaydedildi.

Günün ilerleyen saatlerinde Nebatiye'ye bağlı Keferruman beldesi yakınlarında bir aracın İHA ile hedef alınması sonucu iki kişinin yaşamını yitirdiği duyuruldu.

Bilanço giderek ağırlaşıyor

Öte yandan İsrail ordusunun 2 Mart'ta başlattığı saldırılar sonrasında Lübnan'da geniş çaplı yıkım yaşanırken, ülke genelinde yerinden edilenlerin sayısının 1 milyonu aştığı açıklanmıştı. Son verilere göre, saldırıların başladığı tarihten bu yana hayatını kaybedenlerin sayısı 4 bin 192'ye ulaştı.

Genel Kurul'da gerçekleştirilen oylamada 272 oy alan Yener, milletvekillerinin çoğunluğunun desteğini alarak Sayıştay Başkanlığı görevini sürdürme hakkı kazandı.

Kamu idarelerinin gelir, gider ve mal işlemlerini denetlemekle görevli olan Sayıştay'ın başkanlık seçimi, TBMM'nin denetim mekanizmaları açısından önemli görevlerinden biri olarak değerlendiriliyor.

Yeniden seçilen Metin Yener'in önümüzdeki dönemde de Sayıştay'ın denetim faaliyetlerini ve kurumsal çalışmalarını yürütmeye devam edeceği belirtildi.

Dünya sıralamasında 54. sırada bulunan 24 yaşındaki sporcu, ikinci turda Çek raket Sara Bejlek ile karşılaşacaktı. Ancak dünya 45 numarası Bejlek, yaşadığı sakatlık nedeniyle müsabakaya çıkamadı.

Rakibinin turnuvadan çekilmesiyle hükmen galip ilan edilen Zeynep Sönmez, böylece organizasyonda son sekiz tenisçi arasına kalmayı başardı.

Turnuvaya başarılı bir başlangıç yapan milli sporcu, ilk turda ev sahibi ülkeden Harriet Dart'ı 2-1 mağlup ederek ikinci tura yükselmişti.

Zeynep, yarı finale çıkma mücadelesinde turnuvanın 3 numaralı seribaşı Latviyalı Jelena Ostapenko ile Macar tenisçi Panna Udvardy arasında oynanacak karşılaşmanın galibiyle karşı karşıya gelecek.

Milli tenisçi, Eastbourne'daki performansıyla Wimbledon öncesi form grafiğini yükseltmeye devam ediyor.

Haftalık basın toplantısında konuşan Ghebreyesus, aşırı sıcaklıkların her yıl yaklaşık yarım milyon insanın ölümüne yol açtığını belirterek, bu kayıpların büyük bölümünün alınacak önlemlerle önlenebileceğini vurguladı.

Yaşlılar, kronik hastalığı bulunanlar, çocuklar, hamileler ve açık alanda çalışanların sıcak hava dalgalarından en fazla etkilenen gruplar arasında yer aldığını ifade eden Ghebreyesus, sosyal açıdan dezavantajlı kesimlerin de yüksek risk altında bulunduğunu kaydetti.

DSÖ'nün, sıcak hava dalgalarının büyük organizasyonlar üzerindeki etkilerini azaltmak amacıyla FIFA ve ev sahibi ülkelerle ortak çalışmalar yürüttüğünü belirten Ghebreyesus, erken uyarı sistemleri, güvenli içme suyuna erişim ve serinleme stratejileri üzerinde yoğunlaşıldığını söyledi.

DSÖ yetkilileri, önümüzdeki aylarda dünyanın birçok bölgesinde sıcaklıkların mevsim normallerinin oldukça üzerine çıkabileceğine dikkat çekti. Kurumun Risk Azaltma, İnsani Yardım Operasyonları ve İklim Değişikliği Birim Başkanı Teresa Zakaria, bazı bölgelerde sıcaklıkların dönem ortalamalarının yüzde 80 üzerine çıkmasının beklendiğini belirterek, durumun son derece endişe verici olduğunu ifade etti.

Öte yandan DSÖ, Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde devam eden Ebola salgınına ilişkin de güncel verileri paylaştı. Ghebreyesus, ülkede şu ana kadar 1094 doğrulanmış vaka ve 277 ölüm kaydedildiğini belirterek salgının yayılmayı sürdürdüğünü söyledi.

Uganda'da yeni Ebola vakalarının görüldüğünü, Fransa'da ise Kongo'dan dönen bir sağlık çalışanında virüs tespit edildiğini aktaran Ghebreyesus, buna rağmen Ebola'nın dünya genelindeki risk seviyesinin düşük kalmaya devam ettiğini ifade etti.

OpenAI'dan yapılan açıklamada, "Jalapeno" adı verilen çipin sektör genelindeki mevcut ve gelecekteki büyük dil modelleri için sıfırdan tasarlandığı belirtildi.

Çipin tasarımdan üretime hazır hale gelme sürecinin OpenAI modellerinin de yardımıyla yalnızca 9 ay sürdüğü aktarılan açıklamada, ilk testlerin birinci nesil hızlandırıcının watt başına performansının mevcut en gelişmiş çözümlerden önemli ölçüde daha iyi olacağını gösterdiği kaydedildi.

Açıklamada, Jalapeno'nun gelişmiş yapay zekayı daha hızlı, daha güvenilir ve daha fazla insan için erişilebilir hale getirmeyi amaçlayan ve 2026'da veri merkezlerinde devreye alınması planlanan çok nesilli bir bilgi işlem platformunun ilk adımı olduğu vurgulandı.

Şirketin açıklamasında, söz konusu çipin OpenAI'nin modellerinin yanı sıra bu modelleri çalıştıran altyapı teknolojilerini de kendi bünyesinde geliştirme stratejisinin önemli bir parçasını oluşturduğu belirtildi.

İyi Parti'den CHP'ye geçen Sakarya Milletvekili Ümit Dikbayır dün partisinden istifa ettiğini duyurdu. CHP'li Milletvekili Nimet Özdemir de partisinden istifa ederek bugün AKP'ye katıldı. Bu hafta çok sayıda il ve ilçe başkanı da CHP'den istifa etti. İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay, tutuklu Bolu Belediye Başkanı Tanju Özcan, Haymana Belediye Başkanı Levent Koç, CHP'den istifa etti. Haymana Belediye Başkanı Levent Koç da CHP'den istifasının ardından AKP'ye katıldı.

Son olarak Keşan Belediye Başkanı Mehmet Özcan, CHP'den istifa etti.

Zirvenin resmi gündemi kadar liderlerin Ankara programları da dikkat çekiyor. Özellikle Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un ziyaret süresince sabah sporuna yönelik planlamalar yapıldığı iddia edildi.

Macron için alternatif koşu rotaları hazırlandı

Ziyaret ettiği ülkelerde sabah koşusu alışkanlığını sürdürmesiyle bilinen Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron için Ankara’da çeşitli alternatif güzergâhların değerlendirildiği öne sürüldü.

İddialara göre Botanik Parkı, Dikmen Vadisi ve Eymir Gölü çevresi, Macron’un sabah koşusu için değerlendirilen olası rotalar arasında yer aldı. Özellikle Atakule manzarasına sahip bölgelerin alternatifler arasında bulunduğu öne sürüldü.

Ayrıca ziyaret süresince söz konusu alanların güvenlik ve organizasyon tedbirleri kapsamında geçici olarak halkın kullanımına sınırlandırılabileceği iddia edildi.

Konuya ilişkin sosyal medyada çok sayıda yorum yapılırken, Macron’un geçmiş yıllarda Kenya, Ermenistan ve Mısır ziyaretlerinde de benzer spor programlarını sürdürdüğü hatırlatıldı.

Resmi makamlar tarafından parkların kullanımına ilişkin kesinleşmiş bir açıklama paylaşılmadı.

Mahkemenin verdiği karar doğrultusunda, Martı TAG ve TAG sürücü hizmetlerinin internet sitesi ile mobil uygulama üzerinden çeşitli mecralarda sunulmasına ve bu kapsamda yürütülen reklam faaliyetlerine ilişkin engelleme kararı verildi. Bununla birlikte kararın kesinleşmediği ve istinaf yolunun açık olduğu belirtildi.

Mahkemeden Martı TAG için kısmi kabul kararı

Davaya; İstanbul Otomobilciler Esnaf Odası, Birleşik Taksi Şoförleri Derneği, Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu ile farklı illerde faaliyet gösteren şoförler odaları ve taksi kooperatifleri tarafından başvuruldu.

Mahkeme heyeti, dosya kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda davanın bir bölümünü kabul ederken bazı taleplerin reddine karar verdi.

Erişim engeli talebi reddedildi

Davacı tarafın Martı TAG uygulaması ve internet sitesine doğrudan erişim engeli getirilmesine yönelik ihtiyati tedbir talebi ise mahkeme tarafından kabul edilmedi.

Öte yandan dosyada yer alan Martı motosiklet hizmetine yönelik yasak talebi açısından haksız rekabetin ispatlanamadığı değerlendirmesi yapıldı.

Benzer şekilde Martı scooter hizmetleri hakkında ileri sürülen talepler de reddedildi.

Martı cephesinden istinaf açıklaması

Duruşmanın ardından açıklama yapan TAG Kurucusu Oğuz Alper Öktem, verilen kararı üst mahkemeye taşıyacaklarını açıkladı.

Öktem açıklamasında, uygulamanın aynı gün kapatılmasına yönelik tedbir talebinin reddedildiğini belirterek, davada genel çerçevenin kısmi kabul ve kısmi ret şeklinde oluştuğunu ifade etti.

Daha önce benzer içerikte verilen kararların İstinaf Mahkemesi tarafından kaldırıldığını hatırlatan Öktem, yeni kararın da yeniden üst mahkemenin değerlendirmesine sunulacağını söyledi.

Martı yönetimi, hukuki süreci sürdüreceklerini ve gelişmeler hakkında kamuoyunu bilgilendirmeye devam edeceklerini duyurdu.

Ziyaretleri sırasında konuşan Xi, tarım ve kırsal kesimde modernleşmenin Çin tarzı modernleşmenin önemli bir parçası olduğuna dikkat çekti. Tarımsal ve kırsal kalkınmaya yönelik çalışmaların istikrarlı şekilde ilerletilmesi, tarımın kalitesinin artırılması, gıda başta olmak üzere temel tarım ürünlerinin arz güvenliğinin sağlanması, yaşamaya ve üretime elverişli uyumlu köylerin inşa edilmesi ve köylülerin kendi çabalarıyla daha iyi bir yaşam kurmalarının desteklenmesi gerektiğini söyledi.

Xi Jinping, Doğu Yujia köyünde köylüler ve teknik personelle bir araya geldi. Tarımsal üretimde en önemli önceliklerden birinin temel tarım ürünlerinin istikrarlı arzını güvence altına almak olduğunu belirten Xi, ilgili destek politikalarının eksiksiz şekilde uygulanması çağrısında bulundu.

Batı Yujia köyündeki köylü hizmet merkezini de ziyaret eden Xi, merkezin işleyişi hakkında bilgi aldı ve köyde üretilen tarımsal ürünler ve yan ürünlerinin sergisini gezdi. Xi, köydeki ÇKP örgütünün köylülere öncülük ederek kırsal canlanma ve uyumlu köy inşasında yeni başarılar elde etmesini temenni etti.

Xi Jinping, köyden ayrılırken 1 Temmuz’da ÇKP’nin kuruluşunun 105. yıl dönümünün kutlanacağını hatırlattı. ÇKP’nin liderliğinde Çin halkının büyük başarılara imza attığını belirten Xi, yeni dönemde de partinin halkın desteğine dayanarak daha parlak bir gelecek inşa edeceğini ve halkın daha iyi bir yaşam özlemini gerçekleştirmeye devam edeceğini ifade etti.

Xi, köylülerle vedalaşırken köylerin daha da güzelleşmesini ve halkın yaşam standardının sürekli yükselmesini diledi.

Bilim insanlarına göre bu durum, 3I/ATLAS'ın oluştuğu yıldız sisteminin bizim sistemimizden oldukça farklı koşullara sahip olduğuna işaret ediyor. Daha önce yapılan gözlemler kuyruklu yıldızın karbondioksit bakımından da alışılmadık derecede zengin olduğunu ortaya koymuştu. Yeni bulgular, cismin yalnızca başka bir yıldızdan gelmediğini, aynı zamanda farklı bir kimyasal evrim sürecinden geçtiğini de gösteriyor.

2025 yılında keşfedilen 3I/ATLAS, şimdiye kadar gözlenen üçüncü doğrulanmış yıldızlararası cisim olma özelliğini taşıyor. Uzmanlar, bu tür ziyaretçilerin başka yıldız sistemlerinde milyarlarca yıl önce oluşmuş maddeleri doğrudan inceleme fırsatı sunduğunu vurguluyor. Son analizler, 3I/ATLAS'ın son derece yaşlı olabileceğini ve Samanyolu'nun erken dönemlerinde şekillenen bir gezegen sisteminden koparak yıldızlararası boşluğa savrulmuş olabileceğini gösteriyor.

Forumda konuşan Peskov, uluslararası güvenliğin aşındığını söyleyerek, "Nükleer caydırıcılık işe yarıyor. Rusya, bunu kesinlikle anlıyor. Bu, şu anda uluslararası güvenliğin temel taşı. Dünyada nükleer caydırıcılıktan başka hiçbir şey kalmadı. Bu, dünyayı küresel savaştan koruyan tek şey." diye konuştu.

Nükleer caydırıcılığın, bölgesel çatışmaları engelleyemediğini kaydeden Peskov, küresel güvenlik konusunda anlaşmak için etki gücünün kalmadığını ifade etti.

Peskov, ileride nükleer olmayan ancak nükleer silahın gücüne sahip yeni silah türlerinin ortaya çıkacağı öngörüsünde bulundu.

"BM'nin sorunları çözme kabiliyeti değersizleşti"

Dünya düzeninde köklü değişimlerin yaşandığına işaret eden Peskov, uluslararası ilişkiler sisteminin, Birleşmiş Milletler (BM) öncülüğündeki uluslararası örgütlerin ve BM Güvenlik Konseyi'nin (BMGK) değersizleştiğini belirtti.

"BM ve BMGK'nin sorunları çözme kabiliyeti değersizleşti." diyen Peskov, ülkelerin BMGK'nin reformu konusunda anlaşamadıklarını söyledi.

Peskov, Avrupa'nın savunma alanında ABD'den bağımsız hareket etmeye çalıştığını ancak bunun Rusya'ya karşı olduğunu vurguladı.

Dünya nüfusunun azalmaya devam ettiğini dile getiren Peskov, demografi sorununun Rusya ve Çin için hassas bir konu olduğunu kaydetti.

Rusya’nın Ukrayna harekatı dördüncü yılına yaklaşırken NATO yeni bir dönüşüm sürecine hazırlanıyor. Brüksel'de, Washington'da ve Batılı düşünce kuruluşlarında giderek daha sık kullanılan "NATO 3.0" kavramı, ittifakın kendisini yeniden tanımlama çabasını ifade ediyor.

Resmi belgelerde yer almayan NATO 3.0 tanımı, NATO'nun artık yalnızca Avrupa'nın savunulmasıyla ilgilenen bir askeri örgüt olmaktan çıkarak küresel ölçekte siyasi, teknolojik ve ekonomik rekabetin de aktörlerinden biri haline gelme arayışını yansıtmakta. Buna karşın NATO'nun bugün geldiği noktaya bakıldığında dikkat çeken bir çelişki ortaya çıkıyor: İttifak tarihinin en geniş sınırlarına ulaşırken Avrupa, Soğuk Savaş'ın sona ermesinden bu yana en büyük güvenlik krizini yaşıyor.

Filmi geriye sarmak

1949 yılında Sovyetler Birliği'ni çevrelemek amacıyla kurulan NATO'nun ilk dönemi nispeten net hedeflere sahipti. Tehdit tanımı açıktı, coğrafi sınırlar belliydi ve ittifakın görevi Batı Avrupa'nın güvenliğini sağlamaktı. Soğuk Savaş boyunca NATO'nun varlığı büyük ölçüde Sovyet tehdidi üzerinden meşrulaştırıldı. 1991 yılında Sovyetler Birliği dağıldığında NATO'nun önünde tarihi bir karar bulunuyordu. Ya kuruluş amacının ortadan kalktığını kabul ederek farklı bir yapıya dönüşecek ya da yeni tehditler üreterek genişlemeye devam edecekti.

Washington yönetimi genişleme yolunu seçerken NATO bugün yaşadığımız Ukrayna krizinin tohumlarını atıyordu. 1999 yılında Polonya, Macaristan ve Çekya'nın üyeliğiyle başlayan genişleme dalgası kısa sürede Rusya sınırlarına kadar ulaştı. 2004 yılında Estonya, Letonya ve Litvanya'nın katılımıyla NATO ilk kez doğrudan Rusya'nın kapısına dayandı.

Her genişleme yeni krizi tetikledi

NATO'nun genişlediği her dönemde Avrupa'nın daha güvenli hale geleceğinin iddia edilmiş olmasıdır. Oysa ortaya çıkan tablo farklı oldu. Yugoslavya'nın parçalanması, Gürcistan savaşı, Kırım krizi ve nihayet Ukrayna savaşı Avrupa kıtasının son otuz yılda sürekli yeni güvenlik krizleri ürettiğini gösterdi. NATO'nun genişlemesi güvenliği genişletmek yerine bazı bölgelerde güvenlik rekabetini derinleştiren bir süreç olarak da işledi.

2008 yılındaki Bükreş Zirvesi bu sürecin dönüm noktalarından biri olarak tarihe geçti. Zirve sonunda yayımlanan bildiride Ukrayna ve Gürcistan'ın gelecekte NATO üyesi olacağı açıklandı. Aradan geçen yıllarda yaşanan gelişmeler Rusya'nın bu konuyu geçici bir diplomatik tartışma değil, doğrudan ulusal güvenlik sorunu olarak gördüğünü ortaya koydu.

NATO 3.0: Güvensizlik Asya’ya yayılıyor

NATO 3.0 olarak adlandırılan yeni dönemin en önemli özelliği ise ittifakın coğrafi sınırlarını aşma isteği. Yeni dönemde ABD, Avrupa’nın güvenliğine dair taahhütlerini azaltırken ittifakın radarına Asya’nın alınmasında ısrarından meyvelerini toplamaya başlıyor.

NATO'nun 2021 Brüksel Zirvesi bildirisi ve 2022 Stratejik Konsept Belgesi incelendiğinde Çin'in ilk kez ittifakın uzun vadeli planlamasının merkezine yerleştirildi. Belge, Çin'in "ilan edilmiş hedefleri ve zorlayıcı politikalarının NATO'nun çıkarlarına, güvenliğine ve değerlerine meydan okuduğunu" savunurken, ittifak tarihinde ilk kez Atlantik coğrafyası dışındaki bir büyük güç bu ölçüde kapsamlı şekilde tehdit tanımına dahil edildi. Aynı dönemde AUKUS'un kurulması, QUAD'ın canlandırılması ve ABD'nin Hint-Pasifik stratejisinin kurumsallaşması NATO'nun dönüşümüyle paralel ilerledi.

Bir başka ifadeyle NATO 3.0, Washington açısından yalnızca ittifakın görev alanını genişleten bir proje değil, Avrupa'nın stratejik önceliklerini Amerikan küresel rekabet gündemiyle daha uyumlu hale getiren bir mekanizma işlevi görmeye başladı.

2026 yılında Ankara'da düzenlenecek NATO Zirvesi de bu dönüşümün en görünür aşamalarından biri olmaya aday görünüyor. Zirve hazırlıkları kapsamında yayımlanan taslak metinler ve Batılı düşünce kuruluşlarının raporları incelendiğinde gündemin yalnızca Ukrayna savaşı veya Avrupa savunmasıyla sınırlı olmadığı görülüyor. Savunma harcamalarının artırılması, savunma sanayi üretim kapasitesinin genişletilmesi, siber güvenlik, yapay zeka, kritik altyapıların korunması ve Hint-Pasifik bölgesiyle iş birliğinin derinleştirilmesi gibi başlıklar NATO'nun yeni öncelikleri arasında yer alıyor. Böylece ittifak, klasik bir savunma örgütünden çok daha geniş bir güvenlik mimarisi kurmaya yöneliyor.

Jung, Ulusal Meclis’te düzenlenen parti yüksek konseyi toplantısında yaptığı açıklamada, son günlerde siyasi kariyerini değerlendirdiğini belirterek parti liderliğinden ayrılma kararı aldığını söyledi.

İstifa konuşmasında Cumhurbaşkanı Lee Jae-myung yönetimine destek verilmesi gerektiğini vurgulayan Jung, iktidar partisinin hükümetle uyum içinde tek bir ekip olarak çalışmasının önemine dikkat çekti.

Demokrat Parti’nin yeni liderini belirlemek üzere 17 Ağustos’ta ulusal kongre düzenlemesi planlanıyor. Yerel medya organları, Jung Chung-rae’nin yeniden aday olmasının beklendiğini aktardı.

Jung’un istifasının ardından DP Grup Başkanı Han Byung-do, kongreye kadar geçici parti lideri olarak görev yapacak.

Yeni seçilecek parti liderinin iki yıllık görev süresi boyunca partinin yönetiminde etkili olması ve 2028 parlamento seçimleri için aday belirleme süreçlerinde önemli rol üstlenmesi bekleniyor.

Amara Diouf kimdir?

Amara Hady Diouf, 7 Haziran 2008 tarihinde Senegal'in Pikine kentinde dünyaya geldi. Futbola küçük yaşlarda başlayan genç oyuncu, kısa sürede ülkesinin en büyük yetenekleri arasında gösterilmeye başladı. Henüz 18 yaşında olan Diouf, gösterdiği performansla Avrupa kulüplerinin scout ekiplerinin radarına girmeyi başardı.

Amara Diouf hangi takımlarda oynadı?

Amara Diouf, Senegal'in köklü futbol akademilerinden biri olan Génération Foot'un formasını giyiyor. Daha önce Sadio Mane, Ismaila Sarr ve Pape Matar Sarr gibi önemli futbolcuları dünya futboluna kazandıran kulüp, Diouf'un gelişiminde de önemli rol oynadı.

Genç futbolcu, Senegal Ligue 1'de gösterdiği performansın yanı sıra altyapı milli takımlarındaki başarılı görüntüsüyle de adından söz ettiriyor.

Amara Diouf'un mevkisi ne?

Amara Diouf'un ana mevkisi sol kanat olarak biliniyor. Ancak sağ kanatta ve hücum hattının farklı bölgelerinde de görev yapabiliyor.

Hızı, teknik kapasitesi, bire bir mücadelelerdeki başarısı ve skor katkısıyla öne çıkan genç oyuncu, modern futbolun aradığı çok yönlü hücum oyuncuları arasında gösteriliyor. Özellikle açık alandaki etkili koşuları ve adam eksiltme becerisi, onu yaşıtlarından ayıran özelliklerin başında geliyor.

Bakan Gürlek, Rusya Federasyonu Başsavcısı Aleksandr Vladimiroviç Gutsan ile yapılan heyetler arası görüşmelerin verimli geçtiğini belirterek, tarafların özellikle sınır aşan suçlar, organize suç örgütleri ve hukuki koordinasyon alanlarında iş birliğini artırmayı hedeflediğini ifade etti.

Rusya ile adli yardımlaşmada yeni protokol

Bakanlığın açıklamasına göre imzalanan protokolün temel amacı, iki ülke arasında mevcut adli yardımlaşma mekanizmalarını güçlendirmek, bilgi paylaşımını artırmak ve uluslararası suçlarla mücadelede daha etkin bir koordinasyon oluşturmak olarak değerlendiriliyor.

Görüşmelerde organize suç örgütlerine karşı yürütülen mücadele kapsamında Türkiye’nin beklenti ve taleplerinin de Rus makamlarına iletildiği belirtildi.

İade talepleri yeniden gündeme geldi

Adalet Bakanı Akın Gürlek açıklamasında, Türkiye’nin hakkında iade talebi bulunan kişilerle ilgili beklentilerini doğrudan Rus tarafına ilettiğini bildirdi.

Bu kapsamda, organize suç örgütü elebaşı olduğu değerlendirilen “Can Dalton” lakaplı Beratcan Gökdemir başta olmak üzere, haklarında iade talebi bulunan şahısların Türkiye’ye teslim edilmesine yönelik taleplerin yeniden gündeme getirildiği ifade edildi.

Bakan Gürlek açıklamasında, Türkiye’nin suçla mücadele politikasında kararlılığını sürdüreceğini belirterek, suçluların bulundukları ülke fark etmeksizin takip edilmeye devam edileceğini vurguladı.

Sınır aşan suçlarla mücadele mesajı

Açıklamada ayrıca, uluslararası ölçekte faaliyet gösteren suç ağlarına karşı ülkeler arası koordinasyonun önemine dikkat çekildi. Türkiye’nin, hem ikili anlaşmalar hem de uluslararası hukuk mekanizmaları çerçevesinde adli süreçleri güçlendirmeye devam edeceği mesajı verildi.

Basın toplantısında verilen bilgiye göre, Etnik Birlik ve İlerlemeyi Teşvik Kanunu, yeni dönemde Anayasa’nın ilgili hükümlerinin uygulanması, etnik işlerin yürütülmesi ve bu alandaki çalışmaların ilerletilmesi açısından temel nitelikte bir düzenleme olarak değerlendiriliyor. Kanunda özel bir önsöze yer verilmesinin, söz konusu düzenlemenin siyasi niteliği, ilkesel yönü ve yol gösterici işlevi bakımından önem taşıdığı belirtildi.

2025’te beş özerk bölgenin GSYİH’sı 8,66 trilyon yuana ulaştı

2012’den 2025’e kadar İç Moğolistan Özerk Bölgesi, Guangxi Zhuang Özerk Bölgesi, Xizang Özerk Bölgesi, Ningxia Hui Özerk Bölgesi ve Xinjiang Uygur Özerk Bölgesi’nden oluşan beş özerk bölgenin gayri safi yurt içi hasılası (GSYİH) 3,25 trilyon yuandan 8,66 trilyon yuana yükseldi. Bu gelişmenin, farklı etnik gruplara mensup halkların Çin tarzı modernleşme sürecine ortak katılımını yansıttığı ifade edildi.

Xinjiang’da “zorla çalıştırma” iddialarına yanıt

Basın toplantısında bir gazeteci, bazı Batılı medya kuruluşlarında yer alan Çin’in Xinjiang’daki azınlık halkları “zorla çalıştırdığı” ve “zorla göç ettirdiği”, ancak Etnik Birlik ve İlerlemeyi Teşvik Kanunu’nun “iletişim, değişim ve entegrasyonun teşvik edilmesi” bölümünde ise bölgeler arası istihdam ve girişimcilik yapan vatandaşların yasal haklarının güvence altına alınmasına açıkça yer verildiğini hatırlatarak, bu uygulamaların “zorla çalıştırma” iddialarıyla ilişkilendirilmesinin nasıl değerlendirildiğini sordu.

ÇKP Merkez Komitesi Birleşik Cephe Çalışma Departmanı Başkan Yardımcısı ve Devlet Etnik İşler Komisyonu Başkanı Chen Ruifeng, kanunun bölgeler arası istihdam ve girişimcilik yapan vatandaşların yasal haklarının korunmasını açıkça öngördüğünü belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Bu yasal düzenlemeler esas olarak 25. maddede belirlenmektedir. Bu düzenlemenin amacı, çeşitli etnik gruplara mensup halkların eşit gelişim haklarını korumak, gelir kaynaklarını genişletmek, etnik gruplar arası iletişim, değişim ve entegrasyonu teşvik etmektir; bu süreçte tamamen gönüllülük, çift yönlü seçim, yasalara uygunluk ve özgür hareket ilkelerine sıkı sıkıya bağlı kalınmaktadır. Xinjiang’daki işgücü transferi ve istihdamı, çeşitli etnik gruplara mensup halkların isteklerine saygı gösterilerek gerçekleşmektedir; amacı, çeşitli etnik gruplara mensup halklara daha fazla iş fırsatı sağlamak ve ekonomik gelirlerini artırmaktır. Bölgenin dışında çalışan tüm Xinjianglı vatandaşlar, aile yaşamlarını iyileştirme ve kendi becerilerini geliştirme isteğine dayanarak gönüllü olarak başvurmuşlardır; sözde "zorla göç ettirme" veya "zorla çalıştırma" diye bir şey kesinlikle yoktur ve bu tür iddialar son derece asılsız ve gülünçtür.”

Kanunun “azınlıkları asimile etmeyi” amaçladığı iddialarına yanıt

Bir gazeteci, son dönemde bazı yurt dışı kuruluşların Etnik Birlik ve İlerlemeyi Teşvik Kanunu’nun “azınlıkları asimile etmeyi” amaçladığını öne sürdüğünü ve Çin’e insan hakları yaptırımları uygulanması çağrısında bulunduğunu hatırlatarak, bu iddialara ilişkin değerlendirmeyi sordu.

Çin Ulusal Halk Meclisi Daimi Komitesi Üyesi ve Ulusal Halk Meclisi Etnik İşler Komitesi Başkanı Bayinchaolu şöyle yanıtladı:

“Bu kanun kabul edildikten sonra, ülke çapında tüm etnik gruplara mensup halkların kararlı desteğini kazandı. Buna rağmen bazı Batılı kurumlar ve dış güçler, etnik meseleleri kullanarak Çin'in insan hakları durumunu karalamaya ve yanlış bilgiler yaymaya devam etmektedir. Bu durum Çin hakkındaki önyargıları ve bilgi eksikliğini yansıtmaktadır. İlgili kuruluşların yaptığı açıklamalar, Çin'in etnik bölgelerde ve çalışmalarında elde ettiği büyük başarıları göz ardı ederek, Çin'in etnik politikaları ve hukuk sistemi inşasına yönelik haksız eleştiriler ve asılsız suçlamalar içermektedir. Bu, Çin'in içişlerine kaba bir müdahaledir. Buna şiddetle karşı çıkıyor ve kesinlikle reddediyoruz.

Burada iki örnek vermek istiyorum. Biri ekonomik açıdan, ülke çapındaki etnik özerk bölgelerdeki 420 yoksul ilçe, beş özerk bölge ile Guizhou, Yunnan ve Qinghai'deki 31,21 milyon yoksul kişi planlandığı şekilde yoksulluktan tamamen kurtulmuş; azınlık halklar ve etnik bölgeler, tüm ülkeyle birlikte orta halli refah toplumu inşasını tamamlamıştır.

Yoksulluğun ortadan kaldırılması ve orta halli refah toplum inşası yolunda hiçbir etnik grup geride kalmamış, hiç kimse dışlanmamıştır; şimdi Çin tarzı modernleşme inşası ilerletilirken de aynı şekilde hiçbir etnik grup ve hiç kimse dışarıda bırakılamaz. Bu tür başarıya hangi ülke veya hangi parti kavuşabilir? Özellikle etnik bölgelerdeki eğitim, sağlık, ulaşım, su ve elektrik gibi temel kamu hizmetleri ve altyapı inşası daha da güçlenmiştir; en ücra bölgeler ve sınır bölgeleri dahil her yerde internet ağı bulunmaktadır. Bu başarılar herkesin gözü önündedir. Arkadaşların daha fazla gezip görmesini, gerçekleri kendi gözleriyle teyit etmesini öneriyorum.

Kültür açısından da bir örnek vereyim: Potala Sarayı, Jokhang Tapınağı ve Norbulingka gibi çok sayıda kültürel mirasın korunması için büyük miktarda fon yatırılmıştır; kaybolmaya yüz tutmuş "Kutadgu Bilig" ve "Divânü Lugâti't-Türk" gibi eski eserler Çince ve Uygurca çevrilerek derlenmiş ve yayımlanmıştır; 3 binden fazla değerli kültürel eser kurtarma amaçlı korunmuş ve restore edilmiştir. UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'ne giren 45 Çin projesinden üçte birinden fazlası azınlık kültürüyle ilgilidir. Bu tarihi ve günümüze ait gerçekler, Çin'e özgü etnik konuları ele alma yolunun tamamen doğru olduğunu yeterince kanıtlamaktadır.”

Etnik Birlik ve İlerlemeyi Teşvik Kanunu nedir?

Etnik Birlik ve İlerlemeyi Teşvik Kanunu’nun hazırlanması, Çin Devlet Başkanı ve ÇKP Merkez Komitesi Genel Sekreteri Xi Jinping’in liderliğindeki ÇKP Merkez Komitesi tarafından belirlenen önemli siyasi ve hukuki görevlerden biri olarak öne çıkıyor. Tasarının Ağustos 2025’te Xi Jinping başkanlığında düzenlenen ÇKP Merkez Komitesi Siyasi Büro toplantısında ele alınması, kanunun Çin yönetiminin gündemindeki önemini ortaya koyuyor. Bu yönüyle tasarı, 30 yılı aşkın süredir ÇKP Merkez Komitesi Siyasi Büro toplantısında incelenen ilk yasa tasarısı olma özelliğini taşıyor.

Türkiye'de son zamanlarda yaz ayının gelmesiyle birlikte orman yangınlarında artış yaşanmaya başladı. İstanbul, İzmir ve Antalya ilçelerinde yangın kurtarma çalışmaları devam ediyor