Birleşmiş Milletler'in 2015 yılında belirlediği çocuk işçiliğini 2025'e kadar sona erdirme hedefi gerçekleşmedi. ILO ve UNICEF'in son tahminlerine göre, dünya genelinde 18 yaş altındaki yaklaşık 2,4 milyar çocuğun 138 milyonu çalışıyor. Bu sayı, her 17 çocuktan birinin iş gücüne dahil olduğu anlamına geliyor.
Çalışan çocukların yaklaşık 54 milyonu ise ağır fiziksel iş, zehirli kimyasallara maruz kalma, tehlikeli makinelerle çalışma, uzun mesailer ve güvensiz çalışma ortamları gibi riskler taşıyan işlerde bulunuyor.
Tehlikeli işlerde çalışan çocukların:
- 10,3 milyonu 5-11 yaş,
- 12,8 milyonu 12-14 yaş,
- 30,8 milyonu ise 15-17 yaş grubunda yer alıyor.
UNICEF ve ILO, bu koşulların çocukların fiziksel ve zihinsel gelişiminde kalıcı hasarlara yol açabileceği uyarısında bulunurken, çocukların eğitimden uzak kalmasının yoksulluğun nesiller boyunca sürmesine neden olduğunu vurguluyor.
Çocuk işçiliğinin yükünü tarım sektörü taşıyor
Dünya genelinde çocuk işçiliğinin en yoğun görüldüğü alan tarım sektörü olmaya devam ediyor. Çocuk işçilerin yüzde 61'i, yani yaklaşık 84 milyonu tarım, hayvancılık, ormancılık ve balıkçılık gibi alanlarda çalışıyor.
Birçok çocuk ağır yük taşıyor, tarım ilaçlarıyla temas ediyor, madenlerde çalışıyor, kesici aletler ve makineler kullanıyor ya da aşırı sıcak altında uzun saatler boyunca çalışmak zorunda kalıyor. Kırsal bölgelerde iş hayatı çoğu zaman gün doğmadan başlıyor ve çocukların eğitimine engel oluyor.
Hizmet sektöründe çalışan çocuklar toplamın yüzde 27'sini oluştururken, madencilik, imalat ve inşaat gibi sanayi alanlarında çalışanların oranı ise yüzde 13 seviyesinde bulunuyor.
Sahra Altı Afrika krizin merkezinde
Çocuk işçiliği özellikle Batı Afrika'daki kakao tarlalarından Güney Asya'daki pirinç üretim alanlarına kadar geniş bir coğrafyada görülüyor. Ancak en ağır tablo Sahra Altı Afrika'da yaşanıyor.
Bölgede 87 milyon çocuk işçi bulunuyor. Bu sayı, dünyanın geri kalanındaki çocuk işçilerin toplamından daha fazla. Nüfus artışı, çatışmalar ve ekonomik istikrarsızlık, son yıllarda kaydedilen ilerlemeleri büyük ölçüde gölgede bıraktı.
UNICEF'in Gana Programlarından Sorumlu Temsilci Yardımcısı Lucia Soleti, ülkede 5-17 yaş arasındaki 1,1 milyondan fazla çocuğun çocuk işçiliğinden etkilendiğini belirterek, bu durumun çocukları eğitimden mahrum bıraktığını, tehlikeli koşullara maruz bıraktığını ve kuşaklar arası yoksulluğu derinleştirdiğini söyledi.
"Sadece denetim yeterli değil"
UNICEF Nijerya Çocuk Koruma Birimi Geçici Başkanı Mona Aika ise Sahra Altı Afrika'da çocuk işçiliğinin yavaş azalmasının temelinde yoksulluk, kaliteli eğitime erişim eksikliği, yetersiz sosyal koruma, çatışmalar, göç, iklim krizleri ve kayıt dışı ekonomi gibi yapısal sorunların bulunduğunu ifade etti.
Aika, çocuk işçiliğiyle mücadelenin yalnızca denetim ve yaptırımlarla mümkün olmadığını belirterek, güçlü çocuk koruma sistemleri, sosyal destek programları, eğitime erişim, ailelerin geçim kaynaklarının güçlendirilmesi ve hükümetlerin uzun vadeli politikalar geliştirmesi gerektiğini vurguladı.