ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırıları devam ederken Washington yönetiminden sürpriz bir hamle geldi. ABD yönetimi savaşın artan maliyetinden ve İran'ın göstermiş olduğu dirençten sonra geri adım atarak 15 maddelik bir barış planı hazırladı.
Arabulucu Pakistan
New York Times'ın haberine göre ABD Pakistan aracılığıyla İran'a 15 maddelik bir plan sundu. Arabuluculuk görevini ise Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Syed Asım Munir üstlendi.
Geçtiğimiz aylarda Trump ile iki kez görüşen ve ABD Başkanı tarafından "en sevdiğim mareşal" sözleriyle övülen Munir'in, İran ile de diyaloglarının güçlü olduğu aktarıldı. Mareşal Munir, doğrudan İran Meclis Başkanı ve eski Devrim Muhafızları Komutanı Muhammed Bakır Kalibaf'a ulaşarak, görüşmelere Pakistan'ın ev sahipliği yapmasını teklif ettiği iddia edildi.
15 maddelik plan
New York Times'ın ulaştığı bilgilere göre, 15 maddelik planın ana hatları üç temel başlıkta toplanıyor:
Nükleer Program: İsrail ve ABD saldırılarına rağmen İran'ın elinde hala nükleer bomba yapımında kullanılabilecek 440 kilogram yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum bulunuyor. Plan, bu stokun teslim edilmesini ve nükleer programın durdurulmasını içeriyor.
Balistik Füzeler: İran'ın İsrail'e ve komşu Arap ülkelerine yönelik füze saldırılarının durdurulması ve balistik füze altyapısının sınırlandırılması masadaki ikinci kritik madde.
Hürmüz Boğazı'nın Açılması: Küresel petrol ve doğal gaz tedarikini felç eden Hürmüz Boğazı'ndaki İran ablukasının kaldırılarak deniz ticaret yollarının güvenliğe kavuşturulması.
ABD geri adım mı atıyor?
ABD İsrail ile birlikte İran'a saldırı başlattığında İranlı üst düzey yetkilileri hedef alarak ülkede rejim değişikliğine gidilmesini istiyordu. Artan savaş maliyeti ABD ekonomisini zorlarken sık sık ABD ordusunun mühimmat sorunu yaşadığı da aktarılıyordu.
İran'ın Hürmüz Boğazı'nı da kapatmasıyla birlikte yaşanan kriz küresel boyutlara ulaştı.
Trump yönetiminin savaş gerekçeleri ABD kamuoyunda ve birçok ülkede karşılık bulamayınca yalnızlaşan Trump savaşı sona erdirmek için çaba gösterdi. Ancak özellikle İsrail'in savaşı sürdürme isteğiyle çatışmalar 1 aya yakın süredir devam etti.